Weet je nog dat, al zo'n jaar geleden, Evelien Herfkens in het nieuws was? Ze had onterecht een vergoeding van de kosten van de huur van een flat in New York ontvangen. Ze had een drukke baan waarin ze veel goed deed voor de mensen in de wereld en dan ook nog eens bijhouden waarom je eigenlijk die 7000 dollar per maand ontvangt was echt teveel gevraagd.
Nu zit Barack Obama, over een week president van de Verenigde Staten, met een probleem. Nee, hij heeft niet zelf inkomsten verzwegen of zoiets. Hij had een heel goede kandidaat voor de functie van minister van financiën gevonden: Timothy Geithner. Die zou voorop gaan lopen bij het uit de crisis halen van de Amerikaanse en dus ook onze economie. Maar wat lees ik in Trouw? Geithner (47) blijkt enkele maanden een buitenlandse huishoudster zonder verblijfsvergunning in dienst te hebben gehad. Ook heeft hij van 2001 tot 2004, een periode die hij in dienst was van het Internationaal Monetair Fonds, niet al zijn Amerikaanse belastingen betaald. Na een aanmaning van de fiscus betaalde hij alsnog.
Moeten we daar nou weer zo moeilijk over gaan doen? Ik hoop het wel. Een belangrijk kenmerk van illegaal in een land verblijvende werknemers is dat ze goedkoop zijn. Ga dat in ons land maar eens vragen in de tuinbouw en huizenbouw. Iemand die tot het ambt van minister van financiën wordt geroepen heeft in het algemeen een aardige baan met een navenant inkomen. Die kan gewoon een zeer legale huishoudster in dienst nemen, al is die dan wat duurder. Die Timothy moet ook slim genoeg zijn om uit te rekenen hoeveel belasting hij moet betalen en wanneer hij die betaald moet hebben.
Timothy zal wel een paar goede excuses hebben. Weet hij veel wie zijn vrouw in dienst neemt om het huishouden een beetje te redderen? Zijn belastingen laat hij allemaal uitrekenen door zijn accountant en zijn vrouw gaat over de bankrekeningen. Je denkt toch niet dat hij voor dat soort dingen de tijd had?
Iemand die een beetje sjoemelt met de bijstandsuitkering wordt hard teruggepakt door de overheid. Als de topman van een groot bedrijf door de rechter schuldig wordt bevonden aan rommelen met de boekhouding, is de rechter bij de bepaling van de strafmaat vaak geneigd wat vriendelijk zijn, 'want die man is al zo gestraft met die al die publiciteit'. Als die redenering terecht is, mogen ze Holleder zo langzamerhand wel vrijlaten.
Barack Obama is druk bezig met het planten van hoge bomen. Hij moet toch ook weten dat die veel wind vangen?
'Over Geert Wilders wordt verschillend gedacht, maar hij legt de vinger op de zere plek als het gaat om criminaliteit en overlast'. Die stelling werd in een door Trouw georganiseerd onderzoek aan 'het Nederlandse publiek' voorgelegd. Wie waren het daarmee eens? - 99% van de PVV-stemmers; - 90% van de (potentiële) TON-stemmers; - 69% van de VVD-stemmers; - 55% van de SP-stemmers; - 50% van de PvdA-stemmers; - 43% van de D66-stemmers; - 33% van de GroenLinks-stemmers. (Let wel: het gaat hier om stemmers op, niet leden van deze partijen.) Trouw vermeldt niet hoe het staat met de stemmers op de christelijke partijen, maar ik denk dat ik rustig mag aannemen dat ook daar meer dan 50% het met de stelling eens zal zijn.
De stelling 'Ik heb geen vertrouwen in de manier waarop de misdaad in Nederland wordt bestreden’ wordt onderschreven door een kleine meerderheid van de PvdA-aanhang (52 procent). Onder de kiezers van VVD (61 procent) en SP (71) is de steun nog wat breder. Al scoren deze drie partijen ook hier weer niet zo hoog als de TON-aanhangers en PVV-kiezers. Van deze groepen schaart respectievelijk 87 en 92 procent zich achter de voorgelegde stelling. Je zou zeggen: waar wachten regering en parlement nog op? Er is een duidelijk maatschappelijk draagvlak voor meer en betere misdaadbestrijding, dus (lijkt mij) voor meer politie, meer cellen, meer officieren van justitie, meer rechters, zwaardere straffen, meer gevangenissen.
Ik weet niet hoe effectief het politionele/justitionele apparaat in de VS is (al zal dat niet veel beroerder zijn dan hier), maar wel dat de bestraffing daar veel zwaarder is. Ik geloof niet dat de misdaad daar minder welig tiert dan hier.
In de jaren negentig van de vorige eeuw kwamen gemiddeld 250 gevallen van moord of doodslag per jaar voor. In 2007 en 2008 kwam dat respectievelijk 143 en 159 maal voor. Ik weet niet of die beduidende afname iets met betere misdaadbestrijding te maken heeft, maar het zou kunnen.
Rijden onder invloed is een misdrijf. Ik zou wel eens onderzocht willen zien hoeveel procent van de voorstanders van betere misdaadbestrijding dit misdrijf daadwerkelijk begaan hebben.
Op de website van het CBS lees ik: "Het risico om in het weekend om het leven gebracht te worden, is een kwart hoger dan in de rest van de week. Voor jongens tussen 15 en 20 jaar is dat risico zelfs 2,5 maal hoger. Kennelijk gaan de populaire uitgaansuren gepaard met meer dodelijk geweld." Zou dat iets met alcoholgebruik te maken kunnen hebben? Hoeveel procent van de voorstanders van betere misdaadbestrijding doet vreselijk zijn best zijn kinderen van excessief alcoholgebruik te weerhouden?
We zijn allemaal tegen misdaad, maar harder rijden dan de maximaal toegestane snelheid moet kunnen af en toe, toch? Natuurlijk, je moet klein beginnen.
Ik ben orthodox gereformeerd, dus calvinistisch, opgevoed en opgeleid. Of je het nou wilt of niet, van je opvoeding en opleiding houd je meestal een behoorlijke tik over. Ik zit er absoluut niet mee dat die tik bij mij calvinistische trekjes heeft. Je zou zelfs kunnen zeggen dat ik mij in het goede gezelschap van de premier en de twee vice-premiers bevind.
Als iemand mij dogmatisch en rechtlijnig zou noemen - duidelijke resultaten van mijn opvoeding - zal ik hem of haar niet tegenspreken. Ik zie dat ook niet als negatief. Wat ik er in de loop der jaren wel bijgeleerd heb, is dat mijn 'waarheid' niet automatisch zaligmakend voor een ander is. Ik geloof ook niet dat mijn 'waarheid' door een hogere, metafysische macht wordt bepaald. Dat maak ik zelf wel uit. Ik ben nog altijd bereid mijn 'waarheid' op basis van nieuwe of nog niet eerder door mij onderkende feiten te herzien.
Maar hoe calvinistisch ben ik nog? Wat is er van mijn opvoeding en opleiding blijven hangen? Op die vraag heb ik dan eindelijk een antwoord. Trouw van gisteren had een artikel onder de vraag: Hoe calvinistisch ben jij? De krant ontwikkelde in samenwerking met de Vrije Universiteit (VU) in Amsterdam de c-factor, een zelftest op internet, die daar antwoord op geeft. Die test vind je hier. Je kunt daarin reageren (eens of oneens) op 25 stellingen.
Uiteraard ben ik meteen aan de slag gegaan. Het resultaat? Een C-Factor van 48%. Je hebt wat calvinistische trekjes. In enkele opvattingen lijk je op een calvinist. Je slaat je echter heel wat gemakkelijker door het leven, waardoor je daar ook van kunt genieten.
Nu is dus wetenschappelijk bewezen wat ik altijd al wist: ondanks een calvinistische opvoeding kun je nog aardig op je pootjes terechtkomen.
Zeg 'Paul de Leeuw' en je denkt al gauw aan mensen met een verstandelijke handicap. Daar gaat hij altijd op zo'n leuke, 'gewone' manier mee om. Neem nou die keer dat hij zich door Ita laat 'dwingen' met haar in een ponykoets te rijden. Ita heeft ook nog eens het syndroom van Down en dat maakt haar extra schattig. Want ze is bepaald niet op haar mondje gevallen. Het is dan ook niet verwonderlijk dat deze gebeurtenis door het Nederlandse publiek gekozen werd in de top drie van 'TV-momenten van het jaar 2008'. Een echte vakjury koos uit die drie 'Paul en Ita en pony' tot HET tv-moment.
Ik heb die tv-uitzending niet gezien, alleen al omdat ik wel weer eens iets wil zien waar Matthijs van Nieuwkerk niet in voorkomt. Het was ook zo'n programma dat nergens over gaat. Een stel 'vakmensen' - neem ik aan - kiest op onduidelijke gronden uit alle tv-beelden van het jaar 2008 er tien. Uit die tien mag 'het grote publiek' er dan drie kiezen. Dan mogen weer vakmensen kiezen uit: 'Paul met leuke mongool', 'Ella Vogelaar die haar mond houdt' en 'enge Joran van der Sloot'. Dat kun je nauwelijks spannend noemen. Maar als ik de Volkskrant moet geloven, vond Matthijs die keuze 'een grote verrassing'. Zegt dat nou iets over de keuze van die vakmensen of zegt dat iets over Matthijs?
Maar goed, het publiek kan dus geen genoeg krijgen van 'Paul met mensen met een verstandelijke handicap'. Paul zet die mensen op de kaart, zullen we maar zeggen. Maar hoe gaat het publiek om met mensen met een verstandelijke handicap als Paul toevallig niet een keer in de buurt is? Stel: je kunt bij Albert Heijn de pindakaas niet vinden. Je ziet zo'n blauwe jas en je loopt erop af. Blijkt de jonge vakkenvuller het syndroom van Down te hebben. Zou die weten waar de pindakaas staat? Kun je hem dat wel vragen? Ja, dat kun je hem vragen en er is een dikke kans dat hij je feilloos aanwijst waar die pindakaas te vinden is. De kans is alleen niet niet zo groot dat je die verstandelijke gehandicapte op die plaats tegenkomt. In het bedrijfsleven zijn werkzaamheden genoeg die een verstandelijk gehandicapte zonder enig probleem competent kan uitvoeren, maar er zijn helaas weinig werkgevers die ze die kans op normaal werk in een normale werkomgeving willen geven. Met enige vertedering naar een verstandelijke gehandicapte in een tv-show kijken is niet zo moeilijk, maar hoe reageren veel 'genieters' als een kind met het syndroom van Down bij hun 'normale' kind in de klas komt zitten? Hoe reageren ze op een verstandelijke gehandicapte collega?
Wat was er nou leuk aan Ita? Wat ze deed of zei? Of dat ze dat 'als verstandelijk gehandicapte' deed en zei? Ze deed wat ieder meisje van haar leeftijd in een ballorige of nukkige bui zou kunnen doen. Ze deed normaal. Ze wilde haar zin hebben. Zet in haar plaats een willekeurig 'normaal' meisje en geen vakmens had dit tv-moment in de lijst met de beste tien opgenomen. Het is te gênant voor woorden dat een fragment uit een tv-show waarin normaal gedrag wordt voorgesteld als iets bijzonders, in feite geëxploiteerd wordt, tot HET tv-moment van een heel jaar wordt uitgeroepen. Die 'verschillige' omroep zou zich moeten doodschamen.
Nu ik toch over tv bezig ben: gisteravond heb ik ook niet gekeken naar 'Boer zoekt vrouw extra' van de Katholieke Radio Omroep die vast net zo verschillig is als die verenigde arbeiders. Even aangenomen dat het boeiend is te kijken naar agrariërs die graag een partner willen, is het nou echt nodig zendtijd te gebruiken om zo'n thema tot in het oneindige uit te melken?
Wist jij dat er een delicate verhouding bestaat tussen patiënt, ziekenhuis en verzekeraar? Ik ook niet, maar het stond in Trouw, dus het zal wel zo zijn. De krant kwam daar op, omdat het VVD-kamerlid Edith Schippers zich er vreselijk druk over maakt dat verzekeraar DSW (mede)eigenaar wordt van een ziekenhuis. Edith is bang dat DSW zijn eigen ziekenhuis gaat 'voortrekken', of dat het zijn verzekerden gaat 'dwingen' zich in zijn ziekenhuis te laten opnemen. (Die woorden tussen apostrofs zijn mijn woorden, maar daar komt het wel op neer.)
In een STER-reclame zegt zorgverzekeraar Menzis dat zijn verzekerden nu hun eigen ziekenhuis mogen kiezen. Ik zal Menzis en Edith eens wat vertellen. Ik weet door elf jaar ervaring iets van zorgverzekeringen. Een van de basisprincipes in onze gezondheidszorg en de verzekering van de kosten daarvan is al zo lang als ik weet de vrije artsenkeuze en dus ook de ziekenhuiskeuze. En laten we ook even realistisch zijn: hoeveel patiënten maken van die vrije keuze gebruik? Wie gaat er met de verwijskaart in de hand uitgebreid onderzoeken welke specialist in welk ziekenhuis de beste hulp kan bieden? Waar ben ik het eerst aan de beurt? Wat is het dichtste bij huis en bij de bezoekende familie? Dat soort vragen zullen de meeste mensen eerder stellen. Als je - om nog maar een voorbeeld te noemen - goed en wel in de ambulance ligt, ga je de verpleegkundige achter het stuur echt niet vragen: "Naar welk ziekenhuis breng je me eigenlijk?"
Die 'delicate verhouding' is grotendeels theorie en een fictie. Als belijdend VVD-er zal Edith heilig geloven in de heilzame werking van het marktmechanisme in de zorg. Wie betaalt bepaalt, toch? Vind ik ook, maar wie betaalt er eigenlijk? Nee, niet de zorgverzekeraar! Dat is een doorgeefluik. Hoe komt die aan zijn centjes? Precies: die krijgt zijn centjes van jou en mij. Jij bent als het ware mede-eigenaar van die zorgverzekeraar, een soort aandeelhouder. En wat hebt jij te zeggen over het beleid van die zorgverzekeraar? Inderdaad: geen ene malle moer. Alle zorginstellingen hebben tegenwoordig een patiënten- of cliëntenraad. Ik maak me geen overdreven voorstelling van de de invloed van die raden, maar zijn er tenminste en kunnen zo nodig via de rechter een onderzoek naar de gang van zaken bij een instelling afdwingen. Zou het niet aardig zijn als wij konden onderzoeken of onze verzekeraar onze centjes wel goed besteedt?
Op de 'zorgmarkt' kennen we drie partijen: de zorgvrager, de zorgaanbieder en de zorgverzekeraar. Zonder zorgvrager is er geen markt. Dus wie is er nu de belangrijkste partij? De verhouding tussen die drie partijen is niet 'delicaat', die is vrijwel nonexistent, waar het de zorgvragers betreft. Hun gebreken en kwalen vormen de basis voor de onderhandelingen tussen de twee andere partijen, waar ze zich vooral niet mee moeten bemoeien. Mag jij uitmaken hoeveel geld je aan (gezondheids)zorg wenst uit te geven? Nee, dat doet de overheid en jij mag wat in de marges rommelen.
Edith mag met mij over een vrije zorgmarkt komen praten zodra ze me weet duidelijk te maken waarom de belangrijkste partij op die markt geen enkele invloed heeft op de prijs van de producten die die markt te bieden heeft. Ik kan de aanschaf van veel producten uitstellen: een nieuwe tv, een nieuwe fiets of die leuke dvd. Maar wie zegt er tegen een arts: "Chemotherapie? Dat komt nu even niet uit. We zouden naar Rimini gaan." Dat doe je niet. Je gaat lekker shoppen voor de beste chemotherapie voor de laagste prijs. O nee, dat doet de zorgverzekeraar voor je. "Daar moet je voor in Maastricht wezen." Leuk om te horen als je in Emmer-Compascuum woont. Schets ik een karikatuur? Zeker weten. Maar wat Edith mag, mag ik ook.
Omdat ik een scepticus ben, ben ik al geruime tijd geabonneerd op 'The Skeptic's Dictionary Newsletter', die ik (gratis) per e-mail ontvang. The Skeptic's Dictionary is een online 'woordenboek' van termen die zaken beschrijven als paranormale gaven en kwakzalverij. In de nieuwsbrief die ik gisteren ontving wordt uitvoerig ingegaan op de vraag wat nu precies 'alternatieve geneeskunde' is. Dat vond ik daarom mede interessant omdat dit ook een taalkundige kwestie is.
'Alternatieve geneeskunde', betoogt de schrijver, is een betekenisloze uitspraak, want er is geen alternatief voor geneeskunde: iets is geneeskunde of is dat niet. Iets dat zichzelf geneeskunde noemt, maar zich niet bewezen heeft, is geen alternatieve geneeskunde, maar helemaal geen geneeskunde. Meer en meer komt daarom de term 'complementaire geneeskunde' in zwang. Daar is ook niet iedereen het mee eens. Men zou 'alternatieve' of 'complementaire geneeskunde' dan 'niet-conventionele geneeskunde' moeten noemen. Het alternatief van 'alternatieve geneeskunde' is dan 'conventionele geneeskunde'. Probleem daarvan is dat sommige 'alternatieve' geneeswijzen inmiddels zo wijdverspreid zijn, acupunctuur bijvoorbeeld, dat je ze conventioneel zou kunnen noemen, wat niet betekent dat deze geneeskunde wetenschappelijk onderbouwd is. Hier en daar spreekt men daarom van 'traditionele geneeskunde', omdat het heel oud is. Maar er zijn minder oude, maar zeer traditionele manieren om een gebroken been of longontsteking te behandelen.
Er is geprobeerd een onderscheid te maken tussen op wetenschap gebaseerde geneeskunde en de rest. Ook dat is niet zonder problemen, want beoefenaars van alternatieve geneeswijzen verwerpen de opvatting dat ze niet op wetenschap gebaseerd zijn.
De aanleiding voor het artikel is de introductie in Irak en Afghanistan van 'slagveldacupunctuur', waarmee ernstige pijn gedurende enkele dagen bestreden kan worden. Daartoe worden semi-permanente naalden onder de huid van het oor aangebracht, waardoor pijnprikkels de hersenen niet kunnen bereiken. De techniek is ontwikkeld door dr. Niemtzow, adviseur voor alternatieve en complementaire geneeskunde van het hoofd van de geneeskundige dienst van de Amerikaanse luchtmacht. Niemtzow veronderstelt dat acupunctuur de fysica van Newton overstijgt, geen geringe claim. Niet alleen gelooft Neimtzow heilig in acupunctuur, hij acht ook wetenschappelijk bewezen dat mensen zijn ontvoerd door buitenaardse wezen in UFO's en aan medische experimenten zijn onderworpen.
Als een mij behandelend arts me de keuze geeft tussen acupunctuur en een pillenkuur, mag zhij direct een recept voor me uitschrijven. Daarna ga ik gewoon voor controle weer naar hem/haar toe. Als dezelfde arts mij vertelt dat buitenaardse wezens experimenten uitvoeren op mensen, wil ik acuut een andere arts. Zo'n arts vertrouw ik voor geen cent meer. Voor je het weet wil zhij me een heilzame armband aansmeren.
De wat ik dan maar 'reguliere geneeskunde' noem is niet onfeilbaar en staat niet garant voor complete genezing van iedere kwaal. Stroop het internet af en je vindt allerlei kwalzalverijen die wel garanties leveren die op niets gebaseerd zijn. Alternatieve, complementaire, traditionele of niet-conventionele geneeskunde zijn vooral gebaseerd op ervaringen en anekdotes. Heb je daar een goed gevoel bij: ga je gang. In geval van nood ga ik liever naar zo'n conventionele arts.
Het zijn mooie dagen voor de schaatsliefhebbers, zelfs voor de 'passieve liefhebbers' als ik. (Passieve liefhebbers doen het niet zelf, maar kijken er graag naar.) Gisteren werd het NK Marathon (100 km) gereden, voor het eerst sinds 1996 op Nederlands natuurijs. Vandaag, morgen en overmorgen grijpt in Heerenveen het Europees Kampioenschap allround plaats.
Wat vind ik nou mooier, die marathon of dat EK? Eerlijk gezegd met grote voorsprong dat EK, eigenlijk iedere langebaanwedstrijd. En hoe komt dat dan? De basis ligt in het feit dat ik meer houd van individuele sporten dan teamsporten. Bij het langebaanschaatsen staan er weliswaar steeds twee schaatsers (m/v) tegelijk op het ijs, maar ze rijden niet tegen elkaar. Ze willen alleen de beste tijd van allemaal neerzetten.
Marathonschaatsen is allang geen individuele sport meer, al levert iedere wedstrijd formeel een individuele winnaar op. Er zijn gesponsorde ploegen. Er is een ploegentactiek. Iemand die er na vele kilometers schaatsen nog een eindsprint uit kan persen, wordt door 'helpers' naar voren 'gebracht'. Het heeft alle kenmerken van een wielerwedstrijd, tot en met de oordopjes toe. Net als bij het wielrennen was er gisteren een winnaar die we de hele wedstrijd niet 'gezien' hadden. Sjoerd Huisman - die winnaar bij de mannen - had de hele tocht braaf in het peloton meegereden en kon dus die sprint er nog uitpersen.
Begrijp me goed: Sjoerd Huisman kan goed schaatsen en hij heeft die 100 km het snelste afgelegd, maar ben je een 'groot schaatser' als na 100 km binnen 10 seconden na jou nog een heel stel schaatsers over de finish gaat? Zijn die slechter? Na 100 km wil ik iemand helemaal alleen, ver voor de rest uit, compleet uitgeput over de finishlijn zien gaan. Adelaars vliegen alleen, eenden vliegen in groepen.