ZIELEPIET

Te vaak nog willen oudere mensen dood omdat ze het leven dat ze nu moeten leiden, niet willen. Dat zegt Gert-Jan Segers, fractievoorzitter van de ChristenUnie, in Trouw. Samen met Jan Slagter van omroep MAX wil hij dat politieke partijen nog voor de verkiezingen om tafel gaan om concrete afspraken te maken over 'waardig oud worden'. Dat moet leiden tot een 'zilveren stembusakkoord' waarbij zoveel mogelijk politieke partijen zich aansluiten. Het initiatief is een reactie op het kabinetsplan dat ouderen zelf moeten kunnen beslissen wanneer ze sterven.

Gert-Jan en Jan gaan naar mijn idee uit van de veronderstelling dat ouderen die op een gegeven ogenblik bepalen te willen sterven, dat alleen doen doen omdat ze ziek, zorgbehoeftig en/of eenzaam zijn, en/of zichzelf als een last voor de omgeving bezorgen. De oudere als zielepiet.

Met 77 jaar achter de rug mag ik mezelf wel als oudere beschouwen, toch? Ik heb de nodige kwaaltjes, maar geen ervan kan beschouwd worden als oorzaak van 'uitzichtloos lijden'. Het overgrote deel van mijn dagelijkse activiteiten kan ik nog geheel zelfstandig uitvoeren. Ik heb het vermoeden dat dit bij de meeste ouderen het geval is. Ik weet dat vrij veel ouderen zorg nodig hebben en dat er nog wel eens wat hapert in de zorgverlening. Maar ook als je niet continu zorg nodig hebt, kun je op een gegeven moment vinden dat het wel genoeg geweest is. De laatste twintig jaar van mijn leven, zonder Boukje, waren bepaald niet de leukste. Toch kan ik het redelijk goed vinden in mijn eentje. Ik moet er niet aan denken dat ik mijn tijd moet doorbrengen in een omgeving, waarin kundige en goedbedoelende professionle zorgverleners, mij de hele dag het gevoel willen geven dat ik nog steeds gewaardeerd wordt, dat ik maatschappelijk nog meedoe.

IK moet er niet aan denken mee te doen aan het 'Kerstdiner voor Ouderen' van 'MAX maakt mogelijk'. Dat wordt uitgezonden op 24 en december, dus al eerder opgenomen. De 350 ouderen die er aan deelnemen zitten met kerst dus, waarschijnlijk tegen hun zin, gewoon alleen thuis naar dat 'gezellige' diner te kijken. Ik zit doelbewust de kerstdagen voor de twintigste keer in mijn eentje thuis. Ik heb geen minister van ouderenbeleid nodig om ervoor te zorgen dat ik de kerstdagen in gezelschap doorbreng. Laat maar. Geef me liever zo'n pil die ik kan innemen als ik denk 'Genoeg is genoeg'.

BEGRAVEN

Mijn ouders en een jongere broer zijn begraven op Zorgvlied, in Amsterdam-Zuid. (Die plaatsbepalingis niet helemaal correct, want formeel is het gebied van de begraafplaats onderdeel van de gmeente Amstelveen.) De enige keren dat ik weer eens op Zorgvlied kwam, was als er een bekende werd begraven. Ik heb niets met het bezoeken van graven. Boukje is gecremeerd. Omdat haar overlijden niet onverwacht kwam hebben we gesproken over begraven of cremeren. Ik heb toen gezegd dat als zij begraven wilde worden, ik dat zou doen, maar dat ik nooit naar haar graf zou komen. Ik heb ook geen as van haar. Die is in zee gestrooid. Dat heeft echt niets met onverschilligheid te maken. Integendee. Onlangs las ik ergens een treffende uitspraak: "Death ends a life, not a relationship." Ik wil zelf ook gecremeerd worden.

Ik heb nooit de mensen begrepen die uitgebreid aangeven hoe hun begrafenis/crematie moet verlopen. Kunnen ze zich daarop als het ware 'bij voorbaat' verheugen? Ze zullen er immers zelf niets van merken.

Ik kom hierop omdat ik in Trouw las: De Raad van State heeft de komst geblokkeerd van een natuurbegraafplaats in Huis ter Heide (in de gemeente Loop op Zand). Dat is een fikse tegenvaller voor Natuurmonumenten. (...) Het oordeel is een fikse tegenvaller voor Natuurmonumenten, dat in eigen natuurgebieden tien tot vijftien natuurbegraafplaatsen wil aanleggen. Volgens de organisatie, met 100.000 hectare natuur in eigendom, vragen veel leden om een laatste rustplaats in de natuur.

De firma Natuurbegraven Nederland kreeg van de gemeenteraad toestemming zonder enige beperking wat betreft het aantal te rooien bomen. Natuurmonumenten had daarmee ingestemd. Natuurmonumenten, dat de natuur wil beschermen, was dus bereid een onbeperkt aantal bomen te laten kappen. Ze zou er ook aan bijdragen dat veel nabestaanden waarschijnlijk een behoorlijk eind zouden moeten reizen om het graf van hun overleden dierbare te bezoeken. Reizen kost energie en veroorzaakt CO₂-uitstoot. Is dat allemaal het graag begraven worden in de natuur waard?

NAMEN

Schaatsen is de sport die ik het liefste op tv bekijk, maar ik hoef niet alles te zien wat er aangeboden wordt. Zo hoef ik niet per se alle World Cupwedstrijden te zien. Maar gisteren heb ik wel het een en ander gezien van de wedstrijden in  het Japanse Nagano. Dus viel het me op dat (de verslaggevers/commentatoren van) Studio Sport er een merkwaardig beleid op nahouden wat betreft de namen van de schaatssters.

Een van de succesvolle schaatsende dames is al enkele jaren Heather Bergsma. Als Herbert Dijkstra haar naam noemt zegt hij er steeeds, tot vervelens toe, bij dat we haar vroeger kenden als Heather Richardson. Zij is nameijk een Amerikaanse die enige tijd geleden getrouwd is met de succesvolle Nederlandse schaatser Jorrit Bergsma.

Ik weet ook wel dat het in Nederland niet ongebruikelijk is dat getrouwde vrouwen de naam van hun echtgenoot gaan dragen. (Boukje noemde zichzelf, hoe feministisch ze ook was, eigener beweging - van mij hoefde dat niet - liever Van Wijk dan Louwes.) Maar nu Heather nog steeds voor de VS uitkomt, zou het me logischer lijken haar bij haar eigen naam Richardson te noemen.

Studio Sport is ook niet erg consequent bij de naamgeving. Zo hebben ze het nog altijd over Marrit Leenstra, de Nederlandse die voor Nederland schaatst, hoewel ze al enige tijd getrouwd is met de Italiaan en voormalig schaatser Matteo Anesi. Misschien zit er wel een raar soort redenering achter. Iets van: als ze bij de top horen gebruiken we de Nederlandse naam.

AVONTUURLIJK

Ik kijk altijd graag naar consumentenprogramma's als Radar en Kassa. In Kassa ging het gisteravond over problemen met campers. Ik kan niet autorijden dus alleen daarom al zal ik nooit een camper aanschaffen. Op zich ben ik dus absoluut niet geïnteresseerd in problematische campers. Wat ik wel opvallend vond was een campereigenaar die zei dat hij een camper had aangeschaft omdat hij van "avontuurlijke" vakanties hield. Zijn grootste reis ooit was er een van 5 weken naar Spanje en Portugal.

Hoe avontuurlijk is dat eigenlijk, met een camper langs de snelwegen en provinciale wegen van Europa rijden, helemaal tot aan en in Portugal? Ik heb mijn vakanties meestal lopend of fietsend doorgebracht. Fietsen door de Yorkshire Dales is leuk, maar niet avontuurlijk. Zelfs fietsen door de Rocky Mountains vond ik niet avontuurlijk, maar wel heel leuk.

Op deze foto zie je Skarja. Die plek ligt ongeveer middenin Sarek, een beschermd natuurgebied in Zweeds Lapland, zo'n 200 km ten noorden van de Poolcirkel.

 

Ik heb een keer of acht voettochten gemaakt door Sarek, ook nog een paar keer door aangrenzende gebieden. In Sarek zijn geen wegen (zelfs geen gemarkeerde voetpaden), geen woonplaatsen met handige winkelsv(zelfs geen voor iedereen toegankelijke hutten), geen richtingaanwijzers, geen café's, geen restaurants, geen bruggen over de vele rivieren, behalve één bij Skarja. Het wordt wel 'de laatste wildernis van Europa' genoemd. Ik was er meestal met iemand  anders, Boukje of een vriend. Dat was heel plezierig, maar nog altijd niet echt avontuurlijk. Eén keer heb ik er in mijn eentje een tocht gemaakt, waarmee ik een wens vervulde die al in 1959, tijdens mijn eerste tocht door Lapland, was ontstaan.

Je ontmoet in Sarek sowieso weinig mensen, maar tijdens die tocht in mijn eentje heb ik de meeste tijd, gedurende tien opeenvolgende dagen, geen mens gezien, laat staan gesproken. Het was mijn mooiste vakantie ooit. Pas achteraf realiseerde ik me dat het eigenlijk wel een avontuurlijke tocht was geweest.

BILL

In een of ander journaal zag ik een zeer teleurgestelde Hillary, die voor het eerst sinds haar verlies bij de verkiezingen weer  in het openbaar verscheen. Ze had, zei ze, zich teruggetrokken  op de bank met een boek en de hond. Geen woord over echtgenoot Bill. Wat voor conclusie mogen we daar nu weer uit trekken?

WERELDLEIDER

Je leest soms de gekste dingen in de Volkskrant: In een persbericht publiceerde diens (Trumps) overgangsteam de namen van 29 wereldleiders die spraken met Trump. Rutte ontbreekt op de lijst.

Oké, Mark Rutte is natuurlijk wereldberoemd in heel Nederland. Ik kan me voorstellen dat in een aantal andere Europese landen 'de gewone man' ook wel eens van hem gehoord heeft. Maar bij 'wereldleiders' denk je (ik in ieder geval) aan politiek leiders van landen als de Verenigde Staten van Amerika, de Russische Federatie, de Volksrepubliek China, het Verenigd Koninkrijk van Groot Brittannië en Noord-Ierland, de Franse Republiek en de Bondsrepubliek Duitsland.

Er zijn gebieden, zoals de tuinbouw en waterbeheersing, waarop we een min of meer leidende rol spelen, maar op (wereld)politiek gebied stelt het Koninkrijk der Nedelanden bar weinig voor. Zijn 'leider', Mark Rutte de laatste jaren, dus ook niet. Eerlijk gezegd beschouw ik hem ook niet als leider van Nederland. Volgens de Grondwet (artikel 45, lid 2) is hij niet meer dan voorzitter van de ministerraad. Hij kan van de ene dag op de andere door een simpel besluit van de Tweede Kamer zijn functie verliezen en weer een gewoon burger worden. Wereldleiders als Obama em Poetin krijg je echt niet zo gauw weg.

NEP

Als je een paar dagen geleden googelde naar berichten over het aantal stemmen dat Clinton en Trump bij de bevolking hadden gekregen, was de eerste website die je te zien kreeg er een die meldde dat Trump niet alleen de meeste kiesmannen, maar ook de meeste stemmen had gekregen. Dat bleek pure nep te zijn. En dat komt vaker voor, niet alleen bij Google, ook bij Facebook. Trouw schrijft: Een golf aan kritiek kregen Facebook en Google vorige week over zich heen, omdat nepnieuws op hun pagina's de uitkomst van de Amerikaanse presidentsverkiezingen zou hebben beïnvloed. Nu haasten Facebook en Google zich om de geldkraan dicht te draaien naar websites die nepnieuws publiceren. Halve maatregelen, zo lijkt het. De beide "internetreuzen" hebben zodanige maatregelen genomen dat het niet meer loont om een sensationele nepnieuwssite te beheren. Hoe ze gaan handhaven is echter niet duidelijk: meer dan twee miljoen websitebeheerders maken gebruik van Googles' advertentiesysteem.

Vervelend natuurlijk dat er zoveel nepnieuwssites zin, maar in hetzelfde artikel valt ook te lezen: Facebook is namelijk de belangrijkste nieuwsbron voor 44 procent van de Amerikanen. Ik ben bang dat het in Nederland niet veel anders zal zijn. Op tv zijn al vele malen de beelden herhaald van een vrouw die antwoord geeft op de vraag waar ze de wetenschap vandaan heeft dat asielzoekers veel eerder een huurwoning krijgen dan Nederlanders: "Op Facebook gelezen."

In mijn jeugd werd er al voor gewaarschuwd dat je niet alles moest geloven wat je in de krant las. Het behoeft geen betoog dat er er op het internet nog veel meer onzin te lezen valt dan alleen in kranten. Beggartalk moet je ook niet altijd voor zoete koek aannemen, maar betrouwbaar is het wel, hoor.