zondag 27 september 2015

HONDENKOP

Ik ben mijn hele leven al een grage treinreiziger. Alleen al in treinreizen naar Zweeds Lapland heb ik een totale afstand afgelegd langer dan de omtrek van de aarde. In 1998 heb ik met de roemruchte TranzAlpine in Nieuw-Zeeland gereisd. In 2001 heeft Amtrak mij via Washington DC, Chicago, Albuquerque en Flagstaff van New York naar San Francisco vervoerd. In Nederland heb ik vrijwel het hele spoorwegnet bereden. Ik heb in boemeltjes gereden, maar ook in de TGV, de Thalys en de ICE. Ik weet dus ook wel iets van treinen en daarover moet je me geen onzin vertellen, zoals de Volkskrant gisteren deed.

De krant had een een artikel over verwachte vertragingen bij NS, die verband houden met de te late vervanging van het treinstel Mat '54.
In het artikel wordt dit treintype de 'apenkop' genoemd. Bij mijn weten wordt dit type al jaren lang 'honde(n)kop' genoemd. Googel maar eens met "hondenkop" en je krijgt als resultaat o.a.:
Nog altijd rijd ik liever in zo'n oude hondenkop, want veel comfortabeler, dan in het eerste type dubbeldekstreinen.

Er zijn beroemde/bekende treinen, die een naam dragen. Ik noemde al de TranzAlpine. Van Parijs naar Istanboel rijdt de Orientexpress. Van Amsterdam naar Scandinavië de Noord-west express. In Zweden, van Stockholm naar Narvik, de Nordpilen. De langste van allemaal is de Trans-Siberië Express. Een trein in Amerika werd zelfs bezongen: de City of New Orleans, die tussen Chicago en New Orleans rijdt. De melodie zul je wellicht herkennen. Gerard Cox gebruikte die voor " 't Is weer voorbij die mooie zomer".


Riding on the City Of New Orleans
Illinois Central, Monday morning rail
Fifteen cars and fifteen restless riders
Three Conductors; twenty-five sacks of mail
All along the southbound odyssey - the train pulls out of Kankakee
And rolls along past houses, farms, and fields
Passing towns that have no name, and freight yards full of old black men
And the graveyards of the rusted automobile

Good morning, America, how are you?
Say, don't you know me? I'm your native son
I'm the train they call the City Of New Orleans
I'll be gone five hundred miles when the day is done

Dealing card games with the old man in the Club Car
Penny a point - ain't no one keeping score
Pass the paper bag that holds the bottle
Feel the wheels rumbling 'neath the floor
And the sons of Pullman Porters, and the sons of Engineers
Ride their father's magic carpets made of steel
And, mothers with their babes asleep rocking to the gentle beat
And the rhythm of the rails is all they feel

Good morning, America, how are you?
Say, don't you know me? I'm your native son
I'm the train they call the City Of New Orleans
I'll be gone five hundred miles when the day is done

Night time on the City Of New Orleans
Changing cars in Memphis Tennessee
Halfway home - we'll be there by morning
Through the Mississippi darkness, rolling down to the sea
But, all the towns and people seem to fade into a bad dream
And the steel rail still ain't heard the news
The conductor sings his songs again - the passengers will please refrain
This train got the disappearing railroad blues

Good night, America, how are you?
Say, don't you know me? I'm your native son
I'm the train they call the City Of New Orleans
I'll be gone five hundred miles when the day is done


zaterdag 26 september 2015

HIPPOPOTOMONSTROSES-QUIPPEDALIOFOBIE

Net als ik zie je het woord hierboven zeer waarschijnlijk voor het eerst. Het is een heel lang wordt en je herkent misschien de laatste twee lettergreppen: fobie. Ik kwam het woord tegen in Trouw, dat schrijft: De 35-letterige tongbreker is in de loop van de tijd ontstaan als ironisch superlatief van het originele begrip 'sesquipedalofobie', dat angst voor lange woorden betekent en dat is afgeleid van het Latijnse sesquipedalis (lang, omslachtig, veellettergrepig, letterlijk: anderhalve voet lang) en het Griekse fobos (angst). De toevoegingen hippopotamos (nijlpaard) en monstro (gedrocht) leggen extra nadruk op de 'beestachtig', 'monsterlijk' lange woorden waar de patiënt juist zo bang voor is.

Ik ben een behoorlijk ervaren lezer en schrijver, dus ik ben niet zo gauw bang voor een woord dat wat lang is uitgevallen. Ik heb ook geen idee wat mensen voelen die geconfronteerd worden met een lang woord als 'aansprakelijkheidswaardevaststellingsveranderingen' (vijftig letters) het langste Nederlandse woord volgens het Genootschap Onze Taal. Dat staat alleen niet in het woordenboek, omdat je door woorden samen te voegen een woord zo lang kunt maken als je wilt - een gebed zonder end. (...) De eer van het langste 'woordenboekwoord' is overigens ook niet voorbehouden aan hippopotomonstrosesquippedaliofobie, maar aan een andere psychische aandoening: meervoudigepersoonlijkheidsstoornissen.

vrijdag 25 september 2015

DUPE

Het was ruim in het nieuws, zowel in het NOS-journaal als in de schrijvende pers, zoals Trouw: Het is een van belangrijkste maatregelen in de zorg: ouderen langer thuis laten wonen. Op zich natuurlijk leuk en aardig, want in een verzorgingshuis wonen is ook niet alles. Maar veel ouderen woonden daar niet zomaar: ze hadden dagelijks zorg nodig. Dat hebben ze nog steeds. Maar aanbieders hebben grote moeite om zorg te leveren aan alle ouderen die voorheen in een verzorgingshuis terecht konden. Al het hele jaar klagen ze over geldgebrek. Nu hebben in korte tijd twee aanbieders een patiëntenstop afgekondigd (...) De patiëntenstop is een tegenvaller voor staatssecretaris Van Rijn (PvdA, volksgezondheid). (...) "Ik ga ervan uit dat aanbieders en verzekeraars in overleg met elkaar ervoor zorgen dat niemand verstoken blijft van zorg."

Ja, Van Rijn ging er ook vanuit dat de Sociale Verzekeringsbank alles goed geregeld had met het PGB. Als ik het goed heb is hij al vaker in het nieuws geweest in het afgelopen jaar, omdat het allemaal niet zo lekker liep in de zorg. De zorgaanbieders verwachten dit jaar € 242.000.000 tekort te komen. Zorgverzekeraar CZ gaf aan aan dat er landelijk is afgesproken dat 'minimaal 5 procent van de oorspronkelijke productieafspraak voor eigen rekening van de zorgaanbieder blijft'. Dat is volgens CZ nodig om de 'prikkel van de transitie te handhaven'. Oftewel: een goede stimulans om het zuinig aan te doen. En hoe doe je als zorgaanbieder zuinig aan? Door minder cliënten aan te nemen en/of per cliënt minder zorg te verlenen. De cliënten, die wel premie en belasting betalen, zijn als gebruikelijk weer de dupe van het falenden beleid van Van Rijn.


donderdag 24 september 2015

ICOON

Als je in de afgelopen jaren Amsterdam en ook nog eens het Museumplein bezocht hebt, zal dit beeld je bekend voorkomen (Je moet er dan wel een hoop mensen op en omheen bij bedenken.):
Als het aan een groep Amsterdamse creatievelingen ligt, las ik in Het PAROOL, blaast I Amsterdam morgen (d.w.z. gisteravond) zijn laatste adem uit. Ze willen het logo, dat in 11 jaar uitgroeide tot een icoon van de stad, symbolisch begraven op het Museumplein. 'I Amsterdam heeft veel goeds gedaan, maar dreigt een hol begrip te worden.' Een van die "creatievelingen", Caspar van Gemund (37), zegt: 'Mede door dit logo is Amsterdam in een decennium uitgegroeid van een groezelige stad tot een gastvrije, winstgevende wereldstad.' 

Dat hele decennium en de zeven jaren daarvoor woonde ik in Amsterdam. Het is mij nooit opgevallen dat Amsterdam vóór dat decennium "groezelig" was en dat de stad "mede door dit logo" tot "een gastvrije, winstgevende wereldstad" uitgroeide.

Van meet af aan heb ik de kreet I amsterdam nogal stompzinnig gevonden. Volgens mij is AMSTERDAM icoon genoeg. Stichting Amsterdam Marketing (de citymarketingorganisatie van Metropool Amsterdam, actief op het gebied van promotie, informatie, onderzoek en dienstverlening) schrijft: 'De aanname dat I amsterdam alleen toeristen naar de stad haalt is volledig onjuist. (...) Ons werk gaat veel verder dan het promoten van Amsterdam bij internationale bezoekers. (...) I Amsterdam is het motto van de stad en haar bewoners. De sterkste troef van Amsterdam is de diversiteit van de mensen die er wonen, werken, studeren en er op bezoek komen. Deze mensen maken Amsterdam.'

Ik ben zo'n bewoner, maar I amsterdam is NOOIT mijn motto geweest. Als ik al een motto zou hebben, zou dat zijn, in gewoon Nederlands: 'Ik ben een Amsterdammer'. Los daarvan: "de diversiteit van de mensen die er wonen, werken, studeren en er op bezoek komen", maken ook New York, Santiago de Chile, Soemba en Amersfoort.

woensdag 23 september 2015

SLECHT

Ik lees zelden of nooit recensies van boeken: het oordeel van iemand die ik niet ken zegt me niets. Ik lees in Het PAROOL ook maar een enkele keer de 'recensies' van horecagelegenheden. Ze zijn vrijwel altijd uitgesproken positief en dat maakt me enigszins achterdochtig. Ze zijn toch niet allemaal goed? Los daarvan vind ik al gauw iedere maaltijd goed die ik niet zelf hoef te bereiden. Als de prijs/kwaliteitverhouding maar redelijk is.

Gisteren werd ik verrast. Hiske Verspille, de culinair journaliste, had café-restaurant de Ysbreker aan de Weesperzijde, die langs de Amstel ligt, bezocht, een prima plekje als je op een zonnige dag een terrasje wilt pikken. Er bleef echt helemaal niets over van de Ysbreker. Mocht ik al overwegen daar eens te gaan eten, dan laat ik het nu wel uit mijn hoofd. Ik zal niet wat korte citaten geven. Lees het hele artikel maar.


dinsdag 22 september 2015

STEREOTYPE

Om mijn totale onkunde op het terrein van contemporaine kleding aan te tonen schreef ik afgelopen zondag over 'Hoodies' Mijn onkunde bleek nog groter dan ik dacht: in een artikel in Het PAROOL kwam ik gisteren de 'Onesie' tegen. Ik sloeg aan het googelen en kwam dus vele Onesies tegen:
Het bleek mij dat de Onesie helemaal niets nieuws is, afgezien wellicht van de naam. We kenden dit kledingstuk al in de zeventiger jaren als 'jumpsuit', die volgens mij toen uitsluitend door vrouwen gedragen werd. Ik herinner me nog goed dat Boukje er zeer bevallig in uitzag.

De Onesie werd genoemd in een artikel in de rubriek 'Eten & Drinken' over een motorkledingwinkel, waar ook een stoere kop koffie te krijgen is. Want volgens eigenaar Zoran Holtkamp kan dat best samengaan. (...) Zoals in wel meer winkels tegenwoordig kun je in de Rusty Gold Motorshop, die vorige week opende, ook een kop koffie drinken. Zelf een groot koffieliefhebber vindt eigenaar Zoran Holtkamp (35) het onmisbaar om mensen in zijn motorkledingwinkel een kopje Italiaanse koffie aan te kunnen bieden: 'De koffietentjes in Amsterdam zijn lief, leuk en vooral gericht op vrouwen. Het stoere van de koffie ontbreekt.' Het zal daar wel druk worden met 'Hell's Angels' en 'Bandido's'. OM en politie slagen er maar niet in aan te tonen dat dit criminele organisaties zijn, maar op hun beurt zullen ze er geen bezwaar tegen hebben ervan verdacht te worden liefhebbers van een "stoere kop koffie" te zijn.

Holtkamp wil met zijn winkel het stereotype doorbreken dat motorrijders eng zijn. Nee, in zo'n schattige Onesie kun je moeilijk op de vuist gaan, of erger, met leden van een concurrerende motorbende. Sorry, motorclub.


maandag 21 september 2015

GERED

Ik kan me niet herinneren wanneer ik voor het laatst een voetbalwedstrijd van begin tot eind gezien heb. Een samenvatting vind ik genoeg. Ik volg dan ook elk weekend de uitzendingen van Studio Sport, waaarin verslag gedaan wordt van de wedstrijden in de eredivisie.

Ik luister ook altijd goed naar de commentaren bij de wedstrijden. Daarin wordt nogal eens wat onzin verteld. Een van de bekendste onzinopmerkingen wordt gemaakt als een schot op het doel de lat of de paal raakt. Het afgelopen weekend hoorde ik het weer eens De ploeg of de keeper die dat doel verdedigt wordt dan, volgens de commentator, door lat op paal "gered". Waarom is dat onzin?

Zie hier een voetbaldoel:
De bedoeling is de bal te plaatsen in de ruimte die wordt gevormd door de binnenzijden van lat en palen en de grond. Een doelpunt wordt voorkomen als de bal wordt tegengehouden door iets of (meestal) iemand dat/die zich in die ruimte bevindt. De lat en de palen bevinden zich niet binnen, maar juist buiten die ruimte. Zij kunnen dus alleen ballen tegenhouden buiten die ruimte. Ze redden nooit wat.