Leider

Bij het CDA gaan ze binnenkort een nieuwe partijvoorzitter kiezen en de leden hebben de keus uit niet minder dan zes personen. In de politiek is de functie van partijvoorzitter zo'n beetje de meest ondankbare. Een paar weken ben je af en toe in het nieuws en kondig je aan hoe je alles gaat veranderen. Daarna hoort niemand meer wat van je. (Henk Bleker, hij was interim-voorzitter, was voor een tijdje een uitzondering.) Zelfs veel partijleden zullen vaak moeite hebben zich de naam van de voorzitter te binnen te brengen.

Bij het CDA schijnt het nu meer te gaan om de vraag: wie is/wordt de partijleider. Maar dat mag om de een of andere reden weer niet hardop gezegd worden. Wat is eigenlijk een partijleider en hoe wordt je het? Vaak is het een fractieleider in de Tweede Kamer. Je kan niet zeggen dat zhij de dienst uitmaakt binnen een partij, maar zhij drukt meestal wel een behoorlijk stempel op de politieke lijn van de partij en op de opstelling in de zich dagelijks voordoende politieke praktijk. Daarnaast moet de leider ook nog eens voor 'het grote publiek' aantrekkelijk zijn (charisma hebben), want dat scheelt aanmerkelijk in het aantal stemmen bij verkiezingen.

Nadat Jan Peter Balkenende de houdbaarheidsdatum overschreden bleek te hebben, leek Maxime Verhagen zijn opvolger te worden, maar binnen het CDA schijn je daar momenteel en plein public niet over te mogen praten. Hij wordt in ieder geval niet overduidelijk door een meerderheid gesteund. Ze zijn er, kortom, nog niet uit. Wie hebben ze dan nog meer bij het CDA? De huidige fractievoorzitter in de Tweede Kamer, Sybrand van Haersma Buma, is misschien een goed parlementariër, maar geen type dat de massa tot vervoering weet te brengen. Die kunnen we rustig afschrijven. Een ander fractielid kan ook niet, want die moet je eerst fractievoorzitter maken en dat zou een belediging van Sybrand zijn. Sommigen noemen Marja van Bijsterveldt, maar om haar nou charismatisch te noemen.

Noem nu uit je hoofd nog twee CDA-bewindslieden. Kom je maar tot één? Dan is het vast Henk Bleker. Maar ja, die is 'maar' staatssecretaris. Wel eentje die 'de taal van het volk' spreekt. Bij het CDA zitten ze nu heel hard na te denken over een manier waarop ze duidelijk kunnen maken waarom Maxime Verhagen het ineens een stuk rustiger aan wil doen, ergens burgemeester worden of zo. Kan Henk Bleker minister én vice-premier én politiek leider worden. Let op mijn woorden.

x

Hoop

Kun je een kind van zestien geheel zelfstandig, dus zonder enig ouderlijk toezicht, met het openbaar laten reizen? Er zullen weinig mensen zijn die deze vraag ontkennend zullen beantwoorden. Die kinderen zouden natuurlijk veel liever met de auto gaan, maar daar moeten ze nog mee wachten tot ze achttien zijn. Maar de slimmeriken kunnen vanaf ergens in volgend jaar, als ze zeventien zijn en paps en/of mams lief aankijken, zelf achter het stuur zitten als ze naar school rijden, mits paps of mams ernaast zitten. O.a. Trouw kwam met dit heugelijke bericht. Vanaf november dit jaar kunnen kinderen al met 16½ rijles nemen en als ze op hun 17^e hun rijbewijs hebben mogen ze al chaufferen onder begeleiding van een ervaren bestuurder.

Ik geloof best dat heel wat ouders ervaren bestuurders zijn, maar als zoonlief eraan gewend is dat paps (het rolmodel) liever 140 dan 120 rijdt, wat moet ik dan precies onder 'begeleiding' verstaan? Hoeveel zeventienjarigen gaan over een jaar hun ouders de kop gek zeuren om op zaterdag of zondag even een leuk ritje te maken en zo weer wat extra uitlaatgassen en fijnstof de atmosfeer in te blazen? "Zullen we even naar de Afsluitdijk gaan, want ik wil ook wel eens 130 rijden."  In een lesauto heb je, voor zover ik weet, de mogelijkheid voor een instructeur om 'in te grijpen'. Kan paps of mams ook ingrijpen?

Ik weet ook wel dat voor veel jongeren de achttienjarige leeftijd daarom zo mooi is, omdat ze dan (zelfstandig) mogen autorijden. Het behalen van een rijbewijs is bij wijze van spreken ondergeschikt aan het behalen van een schooldiploma en laat ze er vooral niet achter komen dat er ook zoiets is als openbaar vervoer.

Natuurlijk is het niet de bedoeling van onze overheid de onderdanen op zo jong mogelijke leeftijd achter het stuur te krijgen. Met dit plan hopen politici dat jongeren onder begeleiding meer 'vlieguren' maken. Als ze dan vanaf hun achttiende alleen de weg op mogen, zijn ze beter voorbereid. In de huidige situatie mogen ze meteen na het behalen van het roze papiertje alleen de weg op. Dat levert relatief veel ongelukken op. Door de extra ervaring die ze vanaf hun zeventiende opdoen moeten veel auto-ongelukken worden voorkomen. Let wel: de politici hopen en hoop doet leven. Laat ons dus open dat die onder begeleiding rijdende jongeren lang genoeg leven om na hun achttiende nog meer ervaring op te doen.
x

Verhullen

Misbruik maken van de auto en telefoon van je baas (dus voor privédoeleinden gebruiken) computers en ander materiaal van je baas jatten: het zijn misdaden waarvoor je, volgens mij, op staande voet kunt worden ontslagen en vervolgens ook nog eens justitieel vervolgd kunt worden.

Bij de marine, misschien wel bij onze hele krijgsmacht, noemen ze de hierboven genoemde bezigheden geen misdaden, maar integriteitsschendingen. Wat is dat voor nonsens? Vanwaar dit verhullend taalgebruik? Lijkt het dan toch wat minder erg? Als een filiaalmanager bij AH constateert dat een vakkenvuller wel eens een pak koffie in eigen zak steekt, zal hij het echt niet over een integriteitsschending hebben. Dan heeft hij het over diefstal, want dat is het.

Of is het bij de marine een integriteitsschending omdat het over een "prestigieus" onderdeel daarvan gaat? Hoe moet je het dan noemen als de Commandant der Strijdkrachten, een wel zeer prestigieuze functie, zijn persoonlijke boodschappen in een jeep doet?

Al die schendingen zijn aan het licht gekomen door een klokkenluider. Zijn hoogste ambtelijke baas, de secretaris-generaal van het Ministerie van Defensie, schreef hem, las ik in de Volkskrant, al een half jaar geleden een lovende brief: Ik ben van oordeel dat uw melding een wezenlijke bijdrage levert aan de verbetering van een sociaal veilige werkomgeving bij CAMS FV. Dezelfde secretaris-generaal, ook een behoorlijk prestigieuze baan, heeft toen iets essentieels 'vergeten': zijn baas, minister Hans Hillen, van die schendingen op de hoogte stellen. De kwestie is extra pijnlijk, omdat Hillen begin vorige maand de Kamer meldde dat er - buiten een soortgelijke affaire in de Haagse Frederikskazerne - geen verdere voorbeelden van integriteitsschendingen waren. De ambtelijke top van Hillen wist toen al dat 'Den Helder' speelde.

Terwijl ik dit schrijf is nog niet bekend wat Hillen de Tweede Kamer gaat mededelen. Naar mijn mening kan hij maar één conclusie trekken: de secretaris-generaal heeft gehandeld in flagrante tegenstelling tot de integriteit die van hem verwacht mag worden. De secretaris-generaal moet een andere, minder prestigieuze baan zoeken.
x

Ongerust

Ik ga er niet direct iets van merken, want ik sta nooit boos bij een benzinepomp, maar uit de nieuwsberichten begrijp ik dat de prijs van benzine en dieselolie een recordhoogte heeft bereikt. Er is geen land ter wereld waar het 'overheidsaandeel' in de benzineprijs zo groot is als in Nederland, maar dit keer kan de overheid er helemaal niets aan doen. Het heeft ook niets te maken met de aanvoer van ruwe olie. Het aandeel dat Libië heeft in de totale 'output' aan ruwe olie is op wereldschaal te verwaarlozen. Saoedi-Arabië hoeft maar één extra pompje in werking te stellen - en heeft dat al gedaan - en alles is weer normaal. De toevoer is dus gelijk en bij mijn weten is de vraag naar benzine ook niet van de ene op de andere dag beduidend gestegen.

Wat is er dan aan de hand? De 'markt' is ongerust. Ik ken die markt niet, dus mogelijk is er best reden voor ongerustheid. Maar is dat een goede reden voor prijsverhoging? Als er werkelijk een tekort komt zal dat de oliemaatschappijen ook een zorg zijn, want dan verhogen ze ook de prijzen. De consument blijft toch wel in zijn auto rijden. Stel nou eens dat Campina en Friesche Vlag ongerust worden over de koeienstand in Nederland. Pikken we het dan met ons allen dat daarom de prijzen van melk, boter en kaas omhoog gaan? Dat kan altijd nog als er ineens massale sterfte onder het melkvee uitbreekt.

Hoe zit dat trouwens met de concurrentie? Dat ze bij, bijvoorbeeld, Chevron ongerust worden en de prijs verhogen is voorstelbaar, maar waarom worden ze dan bij Shell en ExxonMobil ook ineens ongerust? Die zouden toch kunnen profiteren door hun prijzen niet te verhogen? Gek genoeg gaan die mee met de prijsverhoging. Als ik bij de Nederlandse Mededingingsautoriteit werkte zou ik het zeer verdacht vinden als concurrenten gelijktijdig hun prijzen verhogen om onduidelijke redenen. En uiteindelijk krijg ik er ook mee te maken, want de prijs van het aardgas is aan die van de olie gekoppeld en ik wil wel blijven koken. En onze vriend De Jager zal er dus ook niets aan doen, want 'zijn' inkomen gaat dus ook weer omhoog. Of gaat dat extra geld naar het onderwijs? Of mag er een orkestje extra blijven bestaan?
x

Jammer

Hoewel ik geen auto heb, leek de 'kilometerheffing' mij een goed idee: je betaalt over het aantal kilometers weg waarvan je gebruik gemaakt. Er werd dus in de tijd dat Camiel Eurlings nog over het verkeer ging studie gemaakt van de beste manier waarop je die kilometerheffing zou kunnen realiseren. In NRC Handelsblad las ik dat ze niet over één nacht ijs gingen: alleen al voor al die studies is er 200 miljoen euro uitgegeven.

Het kabinet-Rutte wil helemaal niet meer over de kilometerheffing nadenken en doet alleen nog proeven met 'spitsmijden' en andere lokale studies. Het maakte wel veel haast met de verhoging van de maximumsnelheid tot 130 km/u. En die 200 miljoen euro dan? Ja, jammer hè?
x

Diner

Zou Onze Hare Majesteit dit bericht nog gelezen/gehoord hebben voordat ze met de sultan van Oman ging eten?
x

Privatiseren

Hoe zat het ook al weer? Jaren geleden kwamen we er achter dat de overheid veel te bureaucratisch werkte, waardoor de kosten van allerlei voorzieningen (onderwijs, gezondheidszorg, defensie, noem maar op) de pan uit rezen en dat moesten we met ons allen via de belastingen maar opbrengen. Nee, je moest dus het bedrijfsleven inhuren, want dat wist van efficiënt werken, tegen veel lagere kosten. Zo dachten we er niet alleen hier over, maar ook in Engeland. Dat begon al onder Thatcher, maar de zich links noemende Blair en Brown gingen daar vrolijk mee door. Nu zit er weer een Conservatieve regering en die wil er ook wel mee doorgaan.

Het bedrijfsleven, dat geef ik direct toe, weet vaak maximale winst te behalen tegen zo laag mogelijke kosten. Als de kosten met 5% stijgen en zij hun prijzen met 10% verhogen en wij er met ons allen intrappen, dan zouden ze wel gek zijn als ze dat niet deden, toch? Dat deden ze dus ook in Engeland, las ik in de Volkskrant. Zo had het ministerie van Defensie het onderhoud van gloeilampen uitbesteed aan een particuliere firma. Uiteindelijk betaalde het ministerie 27 euro per nieuwe gloeilamp, waarvoor een normaal mens 80 eurocent betaalde. Voor schroeven voor een Land Rover (3 euro per stuk) betaalde het ministerie 123 euro per stuk. Woede veroorzaakte ook de verbouwing van de National School of Government, een opleidingsinstituut voor ambtenaren, dat door de private beheerder voor 14 miljoen euro werd opgeknapt. De rekening voor de staat: 118 miljoen euro. (...) Er zijn scholen die melden dat ze 400 euro kwijt zijn voor een nieuw stopcontact, tot ziekenhuizen die 64 keer per jaar moeten betalen voor ongediertebestrijders, ook als er geen ongedierte is. (...) In januari bleek dat het bedrijfsleven voor 67 miljard euro aan projecten op zich heeft genomen, geld dat de staat in eerste instantie uitspaart. De komende jaren staan hier voor de Britse belastingbetaler echter 275 miljard euro aan "servicekosten" tegenover. (Aanhalingstekens toegevoegd.)

Ja, ik weet al wat je nu gaat zeggen: op de diverse ministeries hebben ambtenaren tijdens de onderhandelingen met die particuliere bedrijven zitten slapen en waarschijnlijk heb je nog gelijk ook. Het betekent echter ook dat als je die bedrijven helemaal hun gang laat gaan de kosten voor de belastingbetaler mogelijk nog hoger zullen uitvallen. Bedrijven zijn er niet voor jou en mij, maar voor de aandeelhouders, die rendement willen zien, zo veel mogelijk. Zullen we (om te beginnen) alle rijksgebouwen, alle rijkswegen, alle waterschappen en het gevangeniswezen maar eens gaan privatiseren? Al die private bedrijven concurreren lekker tegen elkaar op en zorgen voor de laagste prijzen. Net als in Engeland.
x