Heb ik me zelf toch weer overschat! Ik heb altijd gedacht dat ik vrij veel van de Bijbel afwist, in ieder geval meer dan de gemiddelde Nederlander. Bleek gisteren ineens dat ik een heel simpel feitje niet wist. Bij een artikel in Trouw over een landelijke actie tegen agressie en geweld stond zo'n kleine Googleadvertentie: Jouw geld telt Wat de Bijbel zegt over verdienen, sparen, geven en schulden aflossen". Dat is een boek dat is uitgegeven door (de christelijke) uitgeverij 'De Ark'.
Ik heb ze nooit geteld, maar Jezus heeft, volgens de Bijbel dan, 38 gelijkenissen verteld. Liefst 16 daarvan handelden over het omgaan met geld en over bezittingen. Sterker nog, er is bijna niets waarover Jezus meer zei dan over geld.
Daar stond ik toch wel even van te kijken. In mijn onnozelheid dacht ik altijd dat Jezus over bijna niets meer zei dan over hoe wij met ons allen gelukkig zouden worden door veel van Hem, God en van elkaar te houden. Dat zal ook wel zo zijn, maar dat geld dan zo ongeveer op de tweede plaats komt was voor mij toch een behoorlijke verrassing. Zou het daardoor komen dat we niet alleen, volgens zeggen, een christelijk volkje zijn, maar ook, misschien juist daardoor, alles weten van geld verdienen?
Het blijkt ook maar weer eens dat de Bijbel een boek voor deze tijd is. Wigle Tamboer, dominee te Hoofddorp, zegt van dit boek: "Als er ooit een tijd is geweest om stil te staan bij de waarde van ons bezit en de besteding van ons geld, dan is het nu." Dus: als je weer eens zo'n aantrekkelijke aanbieding van Becam of Postkrediet ziet, niet meteen als een gek gaan lenen, maar eerst even een paar gelijkenissen lezen.
Wie (vrijwel) dagelijks wat schrijft, wil graag gelezen worden. Ik houd dus nauwlettend bij hoe vaak 'Beggartalk' wordt gelezen. Op 14 mei vorig jaar begon ik dit blog in zijn huidige vorm en sindsdien tel ik hoe vaak er gekeken wordt. Dat was tot en met gisteren 2000 keer. Daar zitten aardig wat toevallige bezoekers onder, die bijvoorbeeld via Google hier terechtkomen (en wellicht niet vinden wat ze zochten). Maar ik heb ook een aantal (zeer) trouwe bezoekers, die tezamen goed waren voor 1500 bezoeken. In het grafiekje hieronder zie je hoe vaak ze kwamen lezen. Ik heb alleen de IP-adressen vermeld van degenen die meer dan 50 keer 'Beggartalk' lazen. Sta jij erbij? Als je niet weet wat jouw IP-adres is, klik dan hier.
Nederland is bepaald niet het enige land met een tekort aan mensen in de gezondheidszorg, maar de situatie is nog heilig in vergelijking met bijvoorbeeld Oeganda. Wij beschikken per 100.000 inwoners over 50 artsen. In Oeganda komen ze niet verder dan 6 per 100.000 inwoners en de artsen die er zijn, zijn nauwelijks te vinden in de sloppenwijken en op het platteland. Dat las ik gisteren in Trouw. Maar dat was niet het hoofdthema van het artikel.
Artsen zijn ook maar gewone mensen, die het liefst zorg verlenen aan patiënten die daar (goed) voor kunnen betalen. (De Amerikaanse cabaretier Tom Lehrer zong ooit een liedje over een arts die gespecialiseerd was in 'ziekten van de rijken'.) Dat geldt ook voor artsen in Afrika en Azië. Het gevolg daarvan is dat artsen uit die continenten zich laten inhuren in de Verenigde Staten en Europese landen. Die landen verdienen er zelfs aan: Migratie van dokters en verpleegkundigen naar Groot-Brittannië kostte Ghana tussen 1998 en 2002 35 miljoen pond, die het land geïnvesteerd had in opleidingen. Groot-Brittannië spaarde 65 miljoen pond uit, die het niet hoefde te besteden aan dure opleidingsplaatsen. Het gaat hier overigens niet alleen om artsen, maar ook om verpleegkundigen. In Nederland werken, volgens Trouw 110 zorgverleners uit ontwikkelingslanden, wat relatief weinig is.
Nederland heeft een tekort aan artsen o.a. omdat de beroepsgroepen zelf uitmaken hoeveel nieuwe collega's zij opleiden. Veel nieuwe varkens maakt de spoeling dun. Ze nemen daarbij kennelijk voor lief dat ze daardoor gemiddeld 48 uur per week werken (parttimers meegerekend) zoals bleek uit een onderzoek van Vrij Nederland in 2005.
Als het om 'gewone' arbeiders gaat staan de rijke westerse landen niet zo gauw te trappelen om deze tot de arbeidsmarkt toe te laten. Maar ook hier hebben we een dubbele moraal. Wie moeten we het kwalijk nemen als Aziatische en Afrikaanse artsen en verpleegkundigen ons komen beter maken?
Hoewel ik niet in (een) God geloof, ben ik best bereid aan te nemen dat er veel mensen zijn die zich heel goed voelen bij een geloof of in een gemeenschap van medegelovigen. Ik zal dan ook in principe geen geloof of geloofsgemeenschap bestrijden.
Geloven is ook aan mode onderhevig. Er zijn heel wat mensen die van de traditionele gevestigde kerken overstappen naar 'evangelische' gemeenten. Het gaat daar wat 'losser', spiritueler toe. Er is wat meer 'zang en dans'. Bij 'evangelisch' krijg ik beelden voor ogen van een EO-jongerendag waar de blijheid van afdruipt. Dan weet ik ook weer dat ik al vrij jong me nooit lekker voelde als er weer zo'n gemeenschappelijke blijheid als een klamme, warme deken over iedereen heen lag. Ik heb een bijna aangeboren wantrouwen tegen groepen die iets gemeenschappelijks 'voelen' en tegen charismatische leiders die juist in zulke groepen vaak de dienst uitmaken en blindelings gevolgd worden.
Trouw van gisteren had een artikel ("Ooit evangelisch, nu afgeknapt") over mensen die afgeknapt zijn op hun evangelische gemeente, de leiders en broeders en zusters. Daar wordt net zo hard gemanipuleerd als in welke andere organisatie dan ook. De manipulatie ging volgens de onderzoekers soms zo ver dat er emotioneel, financieel en seksueel misbruik van de macht werd gemaakt. Word je ondanks veel bidden niet genezen van je ziekte? Ja, dan geloof je zeker niet hard of goed genoeg. Ben je het niet eens met de leiders of de rest? Donder dan maar op. Er is zo’n stelligheid in de eigen ware visie, dat andere opties geen kans krijgen.
Waar komt het uiteindelijk op neer? Traditionele kerk, evangelische gemeente, spirituele gemeenschap: het is één pot nat. Ze worden, net als vakbonden, politieke partijen, sportverenigingen of wat voor organisatie ook, gevormd door mensen. Sommige daarvan verliezen het oorspronkelijke doel uit het oog en zien de 'club' als een mogelijkheid om een positie of macht te verwerven en er zijn altijd weer mensen die ze blindelings volgen. Geloof en vertrouwen kunnen mooi zijn, maar wie zijn kritische instelling verliest is het haasje.
Het gebruik van het internet stelt je bloot aan veel gevaren waartegen je je moet beschermen. De afgelopen jaren deed ik dat met 'Norton Security'. Vorig jaar kon ik gratis en toch voor niks mijn 'versie 2008' upgraden naar 'versie 2009'. Sindsdien kreeg ik een paar keer per dag de mededeling dat Symantec, de leverancier van Norton, een niet-reagerend programma had afgesloten. Ik ben er nooit achtergekomen welke programma's dat waren en bovendien heb ik er nooit last van gehad. Na deïnstalleren en opnieuw installeren van Norton bleef het probleem bestaan. Mijn abonnement liep af en ik had er genoeg van en besloot over te stappen naar 'PCVEILIG' van KPN, mijn provider. Dat greep dus gisteren plaats.
Via 'Mijnkpn' logde ik in met gebruikersnaam en wachtwoord. Om 'PCVEILIG' online te kunnen bestellen moest ik opnieuw inloggen. Vreemd genoeg beweerde KPN dat óf mijn gebruikersnaam, óf mijn wachtwoord onjuist was. Je kan natuurlijk een typefoutje maken, dus zeer zorgvuldig typte ik alles opnieuw in. Helaas, weer een foutmelding. Dus belde ik maar weer eens de helpdesk. Gelukkig zei de eerste medewerkster al meteen dat er iets intern niet helemaal goed zat met het programma dat ervoor moet zorgen dat ik online alles kon regelen. Maar geen nood: zij kon ervoor zorgen dat ik een e-mail kreeg waarin allerlei klikbaars stond. Dat kon nog gisteren gebeuren, maar het zou ook vijf dagen kunnen duren. Wie schetst mijn verbazing toen ik minder dan een uur later het betreffende e-mailtje al aantrof in mij 'Postvak in'?
Het bericht begon met de mededeling dat ik eerst bestaande beveiligingsprogramma's moest verwijderen. Ik had niet anders verwacht en deïnstalleerde Norton. Vervolgens klikte ik waar ik moest klikken. De 'Wizard' startte en stopte binnen een minuut, want ik moest eerst Norton 2009 verwijderen. Hoezo? Dat had ik toch gedaan en helemaal volgens de regeltjes? Dus maar weer met de helpdesk gebeld. Die wist meteen wat er moest gebeuren. Bij deïnstalleren van Norton wordt namelijk niet alles verwijderd. Als je ook de laatste resten wilt verwijderen moet je van de Symantecsite de 'Norton Removal Tool' downloaden en uitvoeren. Pas daarna kun je 'PCVEILIG' installeren.
Soms kan ik vrij snel denken, dus ik vroeg mevrouw helpdesk, vriendelijk, maar met een wat sarcastische ondertoon: "Als dat altijd bij Nortongebruikers gebeurt en ik vast niet de eerste ben die dit overkomt, waarom zetten jullie dat dan niet in dat mailtje?" Dat vond ze een goed idee en dat zou ze doorgeven.
Ik heb heel vaak gehoord dat de overheid niet altijd even efficiënt werkt. Daarvoor moet je bij het bedrijfsleven wezen. Ik roep dan altijd dat grote bedrijven net zo inefficiënt zijn als de overheid. Dit was weer een aardig voorbeeld.
Betalen doe ik nog maar zelden met echt geld. Voor kleine bedragen gebruikte ik de chipknip, waar geen pincode voor vereist is. De chipknip zat ook in mijn portemonnee die afgelopen zondag in Madrid gestolen is. Tot en met vanochtend 6.42 uur is nog geen geld onrechtmatig van mijn rekening geschreven, dus de pinpas is tijdig geblokkeerd. Als het goed is ligt er morgen weer een nieuwe pinpas in mijn brievenbus. Aan mijn behoefte aan enig contant geld om in ieder geval mijn dagelijkse boodschappen te kunnen doen werd voldaan door een lening van een van de Jannen die op Schiphol wat biljetten voor mij uit de muur haalde.
Inmiddels had ik van de ING vernomen dat de nieuwe pinpas tegelijkertijd chipknip is. Ik begon mij af te vragen waarom ik het 'chipknipgedeelte' nog zou opladen. Immers, een aparte chipknip zou ik, weer wat wijzer geworden, los van mijn pinpas bewaren. Zou ik de laatste verliezen, dan zou ik toch nog een paar dagen boodschappen kunnen doen. Die mogelijkheid heb ik dus niet meer.
Ik belde de klantenservice van de ING en vroeg wat ik eigenlijk met een chipknip zou moeten doen. - "Daar kunt u kleine bedragen mee betalen, meneer." - "Waarom zou ik die met de chipknip betalen, wat trouwens lang niet overal mogelijk is?" - "Parkeermeters kunt u met de chipknip betalen." - "Ik kan niet eens autorijden." We kwamen tot de conclusie dat de chipknip voor mij geen enkele meerwaarde had. Dus vroeg ik: "Wat doe ik als mijn portemonnee plus pinpas in verkeerde handen valt en toch geld nodig heb?" - "Dan kunt u bij postkantoor of ING-bank met pinpasontheffing geld opnemen." Daar moet je je uiteraard bij legitimeren. Ik heb geen paspoort of rijbewijs, maar een identiteitsbewijs. Waar bewaar je dat ding, want je moet dat altijd bij je hebben? In je portemonnee, want hij is net zo groot als een pinpas. Die ben je dus ook kwijt. Dus zit ik toch nog een dag of vijf zonder contant geld. Dus moet ik toch nog in mijn nabije omgeving geld gaan lenen. Dat zal wel lukken, maar een aparte geladen chipknip zou toch een stuk handiger zijn.
Een andere vraag is: waar laat ik mijn identiteitskaart als ik die niet in mijn portemonnee wil bewaren? Bij koel weer draag ik een jas met voldoende zakken, maar waar laat ik dat ding als ik geen jas draag? Ik heb ook geen colbert. Slechts een enkel poloshirt of sweater (andere bovenkleding heb ik niet) heeft een borstzakje, maar daar kan dat ding ook zomaar uitvallen. In de broekzak (ik heb uitsluitend spijkerbroeken) is niet handig en uit de achterzak wordt hij door een beetje zakkenroller ook zo weggehaald.
Kortom, omdat de ING, om voor mij onduidelijke redenen, die handige aparte chipknip heeft afgeschaft, kan ik - de klant die koning is - weer in onnodige problemen komen. Dat zal ook wel weer iets met marktwerking te maken hebben.
Er is geen enkel goed excuus voor agressie, in welke vorm dan ook, tegen buschauffeurs, treinconducteurs en controleurs in het openbaar vervoer die normaal hun werk doen. Ik kan me niet herinneren ooit meegemaakt te hebben dat zo'n persoon zijn werk niet normaal deed. Een enkele keer zou het wellicht wat vriendelijker kunnen, maar iedereen stapt wel eens met het verkeerde been uit bed. Het zijn in ieder geval niet deze mensen die dienstregelingen, werkroosters en dergelijke maken. Zij hebben zich daar ook gewoon aan te houden en kunnen daar ook best soepel mee omgaan, zoals ik recentelijk heb ondervonden. Ik reisde met een 'vrijreizenkaart' in de trein. Ik werd gecontroleerd. De conducteur zei dat ik fout zat. Ze had gelijk. Het was vrijdag en op vrijdag mag je die kaart niet gebruiken. Daar had ik domweg niet bij stilgestaan. Ze had me een boete kunnen geven, maar zag het door de vingers. Braaf als ik ben, heb ik voor de terugreis een enkeltje gekocht.
De laatste weken wordt er, naar aanleiding van diverse incidenten, weer veel gepraat over agressie tegen bus- en treinpersoneel. Veel agressie wordt gepleegd door personen die zonder geldig vervoersbewijs reizen. Ik vraag me af waar zulke mensen het recht vandaan menen te kunnen halen agressief te worden tegen mensen die hun op de overtreding wijzen en hen daarvoor laten boeten. Maar, lees ik in de Volkskrant, mensen worden ook agressief als de bus of de trein niet op tijd is. Ook die agressie tegen het personeel is nooit terecht, hoe irriterend wachten en vertraging ook kunnen zijn. FVN Bondgenoten heeft een onderzoek gedaan bij haar leden. De bond zegt zelf dat het geen representatief, wel een indicatief onderzoek is. Veel chauffeurs melden geweld of agressie al niet eens meer, omdat de leiding er volgens hen toch niets mee doet.
Al een aantal jaren is het openbaar vervoer ook onderhevig aan marktwerking. Dat betekent dat de leidinggevenden voor een dubbeltje op de eerste rang willen zitten. Dat betekent weer te krappe roosters, waardoor het vrijwel onmogelijk is de gestelde aankomst- en vertrektijden te realiseren. De 'noodknop' in de bus functioneert heel vaak niet. Volgens de bond heeft de marktwerking geleid tot zware bezuinigingen, waarbij veiligheid de sluitpost is geworden. Er is onvoldoende controle en onvoldoende opvang voor belaagd personeel.
Openbaar vervoer - net als energie, water en gezondheidszorg - is een infrastructurele basisvoorziening, waarvoor de overheid de verantwoording dient te dragen. Die basisvoorzieningen moeten in de eerste plaats betrouwbaar zijn en pas daarna moet gekeken worden naar de laagste prijs. Als een halfuurdienst niet betrouwbaar gerealiseerd kan worden, maak je er een uurdienst van. Dat is wat vervelender voor de klant, maar die weet tenminste waar hij aan toe is. Een klant die gevrijwaard wil worden van (het meemaken van) agressie moet bereid zijn de daarmee verbandhoudende kosten te betalen.
Goede basisvoorzieningen vereisen geld ter bestrijding van de personele en materiële kosten, waaronder reserveringen voor calamiteiten en investeringen voor verbeteringen. Dat geld moeten we met ons allen opbrengen. Niemand die niet direct arbeid verricht ten behoeve van het openbaar vervoer hoeft daar geld mee te verdienen. De marktwerking heeft geen of nauwelijks merkbare positieve invloed gehad op het openbaar vervoer.
