Schamen

De actualiteitenrubrieken 'Nova', 'Netwerk' en 'EenVandaag' moeten zich meer inspannen om ook Telegraaflezers en mensen die op Wilders of Verdonk stemmen te bedienen. Daarvoor pleit Henk Hagoort, de hoogste man bij de publieke omroep, vandaag in deze krant. 'Deze krant' is Trouw.

Hoe 'bedien' je mensen die op Wilders of Verdonk stemmen? Ze kunnen Geert Wilders zelf weer eens uitgebreid aan het woord laten. "Meneer Wilders, Henk Hagoort, u weet wel, de hoogste man van de publieke omroep, heeft onlangs een memo gestuurd naar de redacties van de verschillende actualiteitenrubrieken. Hij schrijft daarin dat wij ons meer moeten inspannen om ook de allochtone Nederlanders te bedienen. Wat vindt u van dat plan?" Dat wil Geert best vertellen, maar is dat actueel? Nee, dat is ouwe koek. Druk bij Geert op een knopje en je weet precies wat eruit komt. Dat weten de mensen die op hem stemmen ook. Moeten we daar zendtijd aan besteden?

"Als kijkers voortdurend het gevoel hebben dat ze zich moeten schamen voor wat ze denken, doen we journalistiek iets niet goed", zegt Hagoort. Laten we eerst even vaststellen dat de actualiteitenrubrieken niet 'voortdurend' zitten af te geven op Wilders en Verdonk. Dus hoeven kijkers zich niet 'voortdurend' te schamen. Overigens: als een item in een actualiteitenrubriek ertoe leidt dat stemmers op Wilders of Verdonk zich schamen, is er naar mijn idee journalistiek goed werk verricht.

Expat

Stel: ik ben een Indiase moslim. Ik ben ook radicaal en ik vind Osama bin Laden een bewonderenswaardig man. Ik hebt me intussen verdiept in diverse methoden om dood en verderf te zaaien in een westers land. Ik moet nog wel even uitzoeken welk westers land, want het is niet zo makkelijk om als moslim binnen te komen.

Nou ben ik niet alleen een Indiase moslim, ik ben ook een Indiase 'kenniswerker'. Niet iedereen heeft een duidelijk beeld van een 'kenniswerker', maar als je dat bent, heb je dat beeld wel en Lodewijk Asscher heeft dat ook. Lodewijk, stond in Het Parool, was onderlaatst in New Delhi, waar hij zich 'viceburgemeester' (van Amsterdam) noemde. Hij was daar om Indiase kenniswerkers te verleiden naar Amsterdam te komen. Nog even los van mijn radicale neigingen zou ik, na het verhaal van Lodewijk, als een speer naar Amsterdam vertrekken, want: 1. ik word tien jaar lang vrijgesteld van belastingen; 2. binnen 24 uur heb ik een werkvisum; 3. de sleutel van die expatwoning heb ik al bijna in mijn zak. Voor de radicale kenniswerker/expat zijn er meer voordelen. Geboortebewijs vergeten? Dat vindt Lodewijk geen punt. Alles wat je verder nog aan papieren nodig hebt wordt ook binnen 24 uur geregeld.

Nu speel ik even een andere rol: Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding. Een medewerker brengt mij een knipsel uit Het Parool: "Dit moet u echt even lezen, coördinator." De medewerkers kennen mij als een zeer beheerst man, maar er zijn grenzen: "Is die Asscher nou helemaal van de ratten besnuffeld? Weet die omhooggevallen viceburgemeester wie hij op die manier in huis kan halen? Die expatwoningen staan op de Zuidas, bovenop het punt waar de A10, de spoorlijn, een tramlijn en een metrolijn bij elkaar komen! Wil hij per se de radicale katten op het spek binden? Mag ik even weten wat hij binnen 24 uur allemaal denkt te kunnen controleren voordat hij al die papieren rondstrooit? Waar kan ik dat stuk onbenul bereiken?"

In de Tweede Kamer is veel verzet tegen het Amsterdamse voorstel, omdat daarmee de concurrentiepositie van Amsterdam in het geding kan komen. De concurrentiepositie. Alsof het daarom gaat. Je zou bijna hopen dat Geert Wilders het moslimgevaar haarscherp weet te duiden.

Bijzonder

Eigenaren van huisdieren zitten altijd met een probleempje als ze met vakantie gaan: het is vaak niet mogelijk dat huisdier mee te nemen. Ik weet daar alles van, want ik heb achttien jaar katten gehad. Met behulp van vrienden was er altijd een oplossing te vinden.

Het probleem wordt groter als het huisdier groter wordt: er zijn niet gek veel vakantiebestemmingen waar ook jouw paard welkom is. Trouw schrijft: Bijna 250.000 mensen hebben een eigen paard. Zij kunnen nergens terecht. Nu de beurzen weer opleven kunnen we onze aandacht weer eens aan echte problemen besteden.

Ergens op het internet lees ik dat de kosten van een eigen paard 400 - 600 euro per maand bedragen. We zitten hier dus niet met een probleem dat de minima treft, want die hebben geen eigen paard. Die zijn al blij als zij een uurtje per week een kind een plezier kunnen doen met een manegepaard. Maar goed, we mogen ook de iets beter gesitueerden hun vakantieplezier niet misgunnen.

Een oplossing is in zicht: Stadskanaal krijgt een vakantiepark waar je je paard mee naartoe kunt nemen. (...) Een vakantiepark van zestig hectare. Met 150 bungalows die stallen hebben voor een of twee paarden. We graven een meer uit van twintig hectare. Bijna 250.000 mensen hebben er over enige tijd weer een vakantiekeuzemogelijkheid bij. En zoals gebruikelijk ga ik daarover zitten nadenken. Zo kan ik me goed voorstellen dat paardrijden in de Rocky Mountains of over de steppen van Mongolië iets anders is dan paardrijden vanuit de manege Oostmoer in de Stad aan 't Haringvliet. (Dat is geen stad maar een dorp op Goeree-Overflakkee.) Galopperen langs het strand is wat anders dan galopperen door het Geuldal. Neem ik aan.

Een paardeneigenaar zal zijn/haar paard vrijwel altijd in steeds dezelfde omgeving berijden. Is dat erg? Ik heb heel veel vanuit mijn eigen woning in mijn woonomgeving gefietst. Er was nauwelijks meer een weggetje te vinden, waarover ik nog niet gefietst had. Vond ik dat erg? Helemaal niet. Ik kon mijn fiets ook meenemen naar de Rocky Mountains, dat voordeel had ik t.o.v. paardenliefhebbers. Ik kon mijn (lig)fiets niet meenemen naar Nieuw-Zeeland, tenzij ik daar een buiten-proportionele prijs voor wilde betalen. Dus huurde ik een fiets in Nieuw-Zeeland. Volgens mij kun je in heel veel vakantiebestemmingen over de hele wereld een paard huren. Ja, 't is niet je eigen paard, maar de mensen die je ontmoet zijn ook geen familieleden of buren en waarschijnlijk toch wel aardig.

Kun je geen twee of drie weken zonder je eigen paard? Nog even volhouden tot 'Stadskanaal' voltooid is. Dan kun je eindelijk weer een keer op vakantie. Als kinderloze man heb ik mij altijd afgevraagd hoe mijn leeftijdgenoten plezier konden hebben in hun vakantie zonder dat hun kinderen erbij waren. Ik ben altijd een vuile egoïst geweest en kon dus een plezierige vakantie hebben zonder dat mijn ouders en andere familieleden in de buurt waren, zelfs als mijn grote liefde niet in de buurt was, maar 3000 km verderop zat. Wat is er zo bijzonder aan een paard?

Schrikken

Het afgelopen weekend kwam in Washington het IMF bijeen ter bespreking van maatregelen die een einde moeten maken aan de internationale bankcrisis. De belangrijkste vergadering was die van het International Monetary and Financial Committee (IMFC), waar met name ministers van financiën en directeuren van centrale banken bij elkaar zaten.

De hele crisis is veroorzaakt door Amerikaanse banken en bankiers en werd mede mogelijk door de Amerikaanse afkeer van al te veel toezicht van de overheid op 'de markt'. We moeten ons hier trouwens niet al te hard op de borst slaan, want dat de Amerikaanse crisis zich als een lopend vuurtje over hele wereld kon verspreiden, kan alleen maar betekenen dat het toezicht in andere landen, Nederland bijvoorbeeld, ook nog wat scherper had kunnen zijn.

Dat IMFC zat dus afgelopen zaterdag bij elkaar, maar Wouter Bos vond het volgens Trouw "Heel pijnlijk", dat hij zijn Amerikaanse collega Henry Paulson al vroeg (zag) vertrekken en Ben Bernanke, de voorzitter van het Amerikaanse stelsel van centrale banken, haalde ook het einde van de vergadering niet. "Ze lieten het over aan de hoge ambtenaren", zo stelde Bos enigszins misprijzend vast.

Hadden die Paulson en Bernanke iets in hun agenda staan wat nog veel belangrijker was? Ik kan het me niet voorstellen. Ik weet eigenlijk wel zeker dat het niet zo is. Wanneer politici of andere beleidsmakers zich bij enig overleg laten vertegenwoordigen door ambtenaren of andere onderknuppels, kan dat verschillende redenen hebben. Een daarvan is: "Ik kan me niet met iedere futiliteit bezighouden." Paulson en Bernanke zullen die IMFC-vergadering niet als futiliteit beschouwd hebben. Dus moet er een andere reden geweest zijn voor hun vroegtijdig vertrek.

Besluitvorming vindt plaats aan het eind van een bespreking. Als je vóór die tijd 'moest' vertrekken, kun je achteraf altijd tegenover je achterban beweren dat er een ander besluit was uitgekomen als jij maar ... etc., maar helaas: "Druk, druk, druk." De VS hebben maar vast een excuus ingebakken om niet volledig mee te doen bij de uitvoering van de afspraken die er in dat IMFC gemaakt zijn. Het IMF gaat namelijk niet meer vrijwel automatisch beslissingen nemen die naadloos passen bij de Amerikaanse economische politiek. Trouw schrijft: Het, al dan niet tijdelijke, verdwijnen van de VS als supermacht op het toneel van de financiële wereld, schept ruimte voor het IMF. De bloedneus die het sterkste jongetje van de klas op '9/11' opliep wist hij goed te maken door nog meer geweld te gebruiken. Nu is hij op een nog veel gevoeliger punt geraakt: zijn portemonnee. Dat is pas echt schrikken.

Try

Gistermiddag keek ik of ik de komende avond nog iets op de tv wilde zien. Bij BNN zou om 22:20 uur het programma 'Try before you die' beginnen: Programma waarin de BNN-presentatoren alle dingen doen die je eens in je leven gedaan moet hebben. Dat programma heb ik nog nooit gezien, want gisteravond heb ik ook niet gekeken. Dit programma duurt zo'n half uur en daarin zouden drie items aan de orde komen. Een daarvan was (ik citeer de gids): Dennis probeert het wereldrecord BH's losmaken te verbreken.

We hebben allemaal van die dromen: de een zou de Mount Everest willen beklimmen, de ander zou solo de wereldzeeën willen bezeilen en weer een ander droomt ervan in de Wimbledonfinale Roger Federer te verslaan. BNN ziet dat wat ruimer en onderkent activiteiten die "je", iedereen dus, eens in je leven gedaan moet hebben. Bijvoorbeeld: Ruben waant zich als fotograaf in de wereld van de Playboy op een tropisch eiland vol heerlijke naakte lichamen. Ik heb geen bezwaar tegen blote mensen op tv, mits met mate, want de lol is er gauw af. Bij BNN denken ze om de een of andere duistere reden nog steeds dat ze een beetje moeten provoceren en dat bloot alleen al provocerend is.

Ik kijk niet zo vaak naar BNN, dus ik ken die Dennis niet. Ik wist ook niet dat er zoiets bestond als een 'wereldrecord BH's losmaken'. Nu ik weet dat het bestaat kan ik toch rustig sterven zonder ooit geprobeerd te hebben dat wereldrecord te verbeteren. Ik weet dus niet of Dennis geslaagd is, maar heb hoe dan ook medelijden met hem. Je zou als volwassen man toch iets hogere ambities in het leven moeten hebben. En je zal toch maar werken voor een publieke omroep die je dat soort ongein laat uithalen, omdat die omroep er kennelijk van uitgaat dat de doelgroep op zondagavond niets beters weet te doen dan ernaar te kijken.

Gelukkig was op Nederland 1 'Op zoek naar Joseph' te zien. Ik vind dat zeker zo goed als 'Op zoek naar Evita'. Het mooie is dat je met dit 'format' nog jaren door kunt gaan want we kunnen nog zoeken naar Annie (get your gun), Mary (Poppins), Oedipus (Rex), Ciske (de Rat), Jan Peter (de musical) en zo kan ik nog uren door gaan.

Koosjer

Het is niet netjes om de draak te steken met iemands geloof. Dat weet ik en ik zal het ook niet zo snel doen. Maar sommige gelovigen, met name de orthodoxe en helemaal de ultra-orthodoxe gelovigen, kunnen het je behoorlijk moeilijk maken. Neem de charediem. Dat zijn ultra-orthodoxe joden die o.a. de wijk Char Nof van Jeruzalem exclusief bevolken. Net als sommige ultra-orthodoxe christenen kijken zij niet naar de tv en houden zij zich thuis niet onledig met het internet. Uiteraard houden zij zich aan de joodse spijswetten en de vele andere regels. Op zich is daar niets mis mee, want daarmee zitten ze niemand in de weg. (Daarbij moet ik aantekenen dat orthodoxe joden in Israël een invloed hebben die groter is dan hun aandeel in de bevolking.)

Moderne, met name technische, ontwikkelingen zijn altijd een probleem geweest voor orthodoxe gelovigen. Hun heilige boeken zijn eeuwen oud en zeggen daar dus niets over. Steeds opnieuw moeten de oude regels geïnterpreteerd woorden om te kunnen omgaan met iets nieuws op een wijze die, naar verwachting, de goedkeuring van het Opperwezen kan wegdragen. Zo'n toch nog vrij recente ontwikkeling is de mobiele telefoon.

In Trouw las ik dat er in Israël inmiddels een koosjere mobiele telefoon bestaat, te herkennen aan een rabbinaal stempel van goedkeuring. De charediem kunnen deze telefoon met een gerust geweten gebruiken, want veel meer dan bellen kun je met dat ding niet. Alle grote Israëlische gsm-bedrijven hebben zich inmiddels aangepast aan de machtige achterban van de charediem, door koosjere telefoons te leveren en goedkope abonnementen, die enkel verbinding kunnen maken met andere ultra-orthodoxe telefoonnummers. Ik blijf dan toch met één vraag zitten: waar halen de charediem de zekerheid vandaan dat Jahweh het mobiele telefoonverkeer op zich in overeenstemming met Zijn wetten acht? Mogen wij de trillingen van onze door Hem gegeven stembanden wel laten digitaliseren? Ik bedoel: kijken naar gedigitaliseerde beelden van een wat schaars geklede vrouw, zelfs van een geheel geklede vrouw, vindt Hij ook niet goed.

Terwille van de objectiviteit vertel ik er nog maar bij dat merkwaardige religieuze kronkels niet zijn voorbehouden aan joden. Trouw maakt ook melding van Tadeusz Rydzyk. Deze Poolse priester (die door het Vaticaan al diverse malen berispt werd vanwege zijn antisemitische toespraken) gaat (...) een katholiek gsm-netwerk opzetten.

Zo'n vijftig jaar geleden begonnen we hier de verzuiling af te schaffen. Christenen konden lid worden van de VARA of de VVD. Maar: schepen verwelken en rozen vergaan en fundamentalisme blijft altijd bestaan.

PS
Aan alles komt een eind. Vandaag om 11.53 uur verschijnt na twaalf weken de laatste aflevering van 'Ivars blog'. Heb je dat niet gevolgd? Dat kan nog steeds. Klik hier.

Leider

Rob de Wijk is niet zomaar iemand. Wikipedia schrijft over hem:
Rob de Wijk (1954) is een Nederlandse geschiedkundige en deskundige op het gebied van internationale betrekkingen en veiligheidszaken.
De Wijk is directeur van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies (HCSS), alsmede hoogleraar Internationale Betrekkingen aan de Koninklijke Nederlandse Defensie Academie (NLDA), Breda (1999), en hoogleraar Strategische Studies aan de Universiteit Leiden. Van 2000 tot 2003 was hij directeur van het onderszoekscentrum van het RNMA. Daarnaast heeft hij vele adviesfuncties in binnen- en buitenland.
De Wijk is een veelgevraagd commentator op het gebied van veiligheidsvraagstukken. Bij het uitbreken van een crisis wordt hij als deskundige regelmatig om toelichting gevraagd. Dat geldt ook voor vraagstukken als de Europese integratie.
Daar kan ik niet tegenop. Rob is ook columnist in Trouw en als hij daarin een stuk schrijft onder de titel Kredietcrisis zegen voor populisten met een grote bek, dan lees ik dat.

Onze, dus de Nederlandse, nationale veiligheid, komt volgens Rob in gevaar door de leiderschapscrisis in de VS. Daar konden ze bijvoorbeeld niet snel een besluit nemen over de financiële crisis, omdat Congresleden hun eigen herverkiezing belangrijker vonden dan die crisis bezweren. Het zou best kunnen, denkt Rob, dat Hugo Chavez, president van Venezuela, besluit geen olie meer te leveren aan de VS. Noord-Korea en Iran trekken zich geen bal meer aan van de VS en gaan rustig verder met hun atoomprogramma's. Amerika kan zijn rol als supermacht niet meer spelen. (...) En in een wereld zonder chief whip zijn internationale verdragen moeilijker na te leven of te sluiten, en worden internationale instituties als de VN krachtelozer.

In het Angelsaksische parlementaire systeem heeft de 'Chief Whip' als taak ervoor te zorgen dat de fractieleden zo veel mogelijk spreken en stemmen in overeenstemming met de opvattingen van de partijleider. Als dat niet lukt via overtuiging, dan maar via omkoping of chantage. Gaat Rob de Wijk die rol van de VS op het wereldtoneel missen? Dan verschillen De Wijk en Van Wijk duidelijk van mening. Ik kan me niet herinneren dat de VS zich vreselijk hebben ingespannen om het Kyotoverdrag er door te krijgen. Volgens mij weigeren de VS het Internationaal Strafhof te erkennen. Ik heb nooit de indruk gekregen dat de VS behoefte hebben aan een krachtige VN.

Mag ik nog eens de Amerikaanse cabaretier Tom Lehrer citeren (de tekst stamt uit 1965, maar veel is er niet veranderd in de Amerikaanse buitenlandse politiek):
For might makes right,
And till they've seen the light,
They've got to be protected,
All their rights respected,
'Till someone we like can be elected.

Ik hoef geen wereldleider. Ik hoef helemaal geen leider. Als ik mensen hoor roepen om een 'Leider', moet ik altijd, ik kan het ook niet helpen, denken aan het Duitse woord voor 'leider': Führer. De Nederlandse politiek heeft al enkele eeuwen een belangrijk kenmerk: 'polderen'. Ik ben daar - en dat meen ik serieus - een fervent voorstander van. Het leidt niet tot snelle besluitvorming. Niemand krijgt ooit helemaal gelijk. Geen partij krijgt hier ooit de absolute meerderheid. Er zijn altijd voor iedereen voldoende redenen tot kankeren en dat doen we volop. Maar zolang we dit systeem in ere houden hoeven we nooit te kankeren op, of bang te zijn voor een dictator en zijn geheime politie. Dat is mij heel veel waard.