Het gaat economisch gezien (nog?) niet erg slecht, maar helemaal goed gaat het ook niet. Dat lijkt me nu typisch zo'n situatie voor 'samen de schouders eronder zetten': de regering ziet af van btw-verhoging; de vakbonden zien af van te harde looneisen; werkgevers zien af van hun bonussen; aandeelhouders worden niet meteen zenuwachtig als de koersen wat zakken. Ik noem maar wat, want een economisch deskundige ben ik niet. Het vervelende is nu dat er altijd mensen zijn die denken: hoe kan ik daaruit (waar dan ook uit) een slaatje slaan? Zo loopt de fiscus (wij met ons allen dus) jaarlijks HONDERDEN MILJOENEN mis, omdat - lees ik in de Volkskrant - in Nederland actieve private equity-fondsen vorig jaar honderden miljoenen terugkregen van de Belastingdienst, dankzij handigheidjes met de renteaftrek en fiscaal compensabele verliezen.
Ik heb maar eens gekeken wat private equity-fondsen precies zijn. Dat zijn dus fondsen die beleggen in niet-beursgenoteerde ondernemingen. Die ondernemingen worden opgekocht, gesaneerd (= mensen ontslagen, bijvoorbeeld) en dan weer met winst verkocht. Tussendoor maken ze dus gebruik van die handigheidjes, die daarvoor niet bedoeld waren. De Tweede Kamer wil daar wat aan doen. Minister Bos deelt zorgen over opkoopfondsen. Maar: Hij wees op het bezwaar dat private equity voor de wet niet anders behandeld kan worden dan 'gewone bedrijven. 'Bovendien moeten we niet alle private equity over een kam scheren.'
Natuurlijk moet je niet alles en iedereen over één kam scheren. Daar ben ik het helemaal mee eens. Daar was ik het jaren geleden al mee eens toen de wao-discussie aan het woeden was. Er waren mensen die onterecht in de wao zaten. Dat wist ik ook en ik vond dat die eruit gehaald moesten worden. Toen had de partij van dezelfde minister Bos er geen bezwaar tegen alle wao-ers over één kam te scheren. Zijn de 'echte' wao-ers daar beter van geworden? Ik vrees van niet. Er werd en wordt misbruik gemaakt van de bijstand. Er zijn AOW-ers met een alleenstaandenuitkering die toch stiekem samenwonen met een andere AOW-er met een alleenstaanduitkering. Als we aan die slechteriken wat willen doen, wordt er een regeling getroffen die voor alle bijstandstrekkers en AOW-ers geldt. Het nettoresultaat is dan al gauw dat het voor de goeieriken slechter wordt.
Het zal wel zo zijn dat onze economie op het bedrijfsleven steunt. Dat zorgt voor brood op de plank, toch. En wiens brood men eet ...
Gelukkig heeft maar een klein deel van de Nederlandse bevolking een handicap die het moeilijk maakt aan het gewone maatschappelijke verkeer deel te nemen. Je zou ook kunnen zeggen: waren het er maar meer, want dan zou het wat meer opschieten bij het in brede zin toegankelijk maken van onze maatschappij. Er is ook al heel vaak gezegd, dat voorzieningen die toegankelijk zijn voor mensen met een handicap, even toegankelijk zijn voor mensen zonder een handicap. In de trams van het type Combino kun je met een rolstoel, maar ook met een kinderwagen stap je een stuk makkelijker in.
De Vereniging Allergie Patiënten schat dat één op de drie Nederlanders aan een allergie lijdt. Dat lees ik in de Volkskrant. Kijk, dat is een doelgroep, waar ondernemers wel aandacht aan willen besteden. Ook mensen met een allergie schijnen wel eens op vakantie te willen gaan, maar dan huren ze een bungalow waar het sterft van de huisstofmijt. Dus: 'Roompot Holidays bekijkt hoe zij hun bungalows nog geschikter kunnen inrichten en hun beleid kunnen aanpassen. En ook Landal Greenparks wil het aanbod verbeteren', zegt Van Dalen, die hotels en vakantieparken hierover adviseert.
Bij Van der Valk zijn ze ook niet op hun achterhoofd gevallen: Hoteliers kloppen ook aan bij de Vereniging van Allergie Patiënten, zegt bestuurster Yola de Vries. Zij vertelt dat Van der Valk onlangs nog advies heeft ingewonnen voor de bouw van nieuwe hotels. En waar is die Vereniging achter gekomen? 'Het zou fijn zijn als alle nieuwe hotels kamers inrichten voor allergische mensen. Een stofvrije omgeving is immers ook goed voor gezonde mensen.'
Een flinke Hollandse jongen, van zessen klaar, die allergisch is voor huisstofmijt, kan nog altijd kiezen voor zijn eigen huisstofmijtvrije tentje in plaats van een bungalow. Die kan wekenlang op stap. Een Hollandse jongen in een rolstoel, mag blij wezen als hij voor één week een bungalow vindt waar hij zonder hulp en bijstand van derden in en uit en doorheen kan rijden. Hoe zou dat nou komen?
Nog altijd komt het voor dat ik dingen lees waarvan ik niets begrijp of die ik met geen mogelijkheid kan 'invoelen'. Ik neem direct aan dat het helemaal aan mij ligt, maar dat brengt me geen stap verder. Neem nou Lourdes.
Nee, ik ga nu geen tirade houden tegen wat ik als bijgeloof beschouw. Ik kan me best voorstellen dat mensen met een langdurige ziekte of handicap die ook gelovig zijn, een bedevaart naar Lourdes als een, mogelijk laatste, redmiddel zien. Ik neem direct aan dat voor veel mensen, zelfs als er geen genezing plaatsvindt, een bedevaart naar Lourdes of ander heilig oord toch een mooie religieuze ervaring is.
Een ander populair bedevaartsoord is Santiago de Compostella. Daar gaan ook veel niet-religieuze mensen heen. Als ik het goed begrijp is hier niet zozeer de plaats zelf het belangrijkste, maar de route ernaar toe: het is immers een uitdaging deze lange route te voet of met de fiets af te leggen. Daar kan ik me van alles bij voorstellen. Tijdens de meeste van mijn vakanties heb ik heel wat afgewandeld en -gefietst, waarbij ik ook niet het einddoel maar de tocht belangrijk vond.
In de Volkskrant lees ik dat er weer iets nieuws is: Bedevaart wordt steeds populairder. Dat wil zeggen dat steeds meer niet-religieuze mensen, ook een toenemend aantal jongeren, als vakantiebesteding naar een bedevaartsoord gaan. Zo is de in Duitsland georganiseerde motorbedevaart uitgegroeid tot een jaarlijks evenement met meer dan vierduizend deelnemers. Waarom is dat dan wel? Al die mensen zijn op zoek naar een spirituele vakantiebestemming. Ik misgun niemand zijn genoegens, maar wat is nou precies voor iemand die niet in God gelooft de spirituele ervaring die zhij in Lourdes opdoet? Wat beleef je als je met je motor in het bedevaartsoord aankomt?
Ik weet dat steeds meer mensen van God los zijn. Ik behoor zelf al jaren tot die nog steeds groeiende groep. Maar veel ongelovigen hebben toch behoefte aan spirituele ervaring. Waarom heb ik dat niet? Wat is er mis met mij? Ik kan me zelfs niets voorstellen bij 'spirituele ervaring'. De Sint Pieter in Rome vond ik destijds prachtig en Sint Jan in Lateranen nog mooier, maar ik kan me daar geen enkel spiritueel gevoel bij herinneren. In de Blauwe Moskee in Istanbul voelde ik ook niets bijzonders. Moet het per se een bedevaartsoord zijn? Zijn die ongelovigen stiekem jaloers op gelovigen die wel over transcendentale banden beschikken? Vertel!
Intussen draagt Obama wel zo’n speldje. Zomaar een zinnetje uit een artikel in Trouw van gisteren. In oktober gaan de Amerikanen kiezen wie hun volgende president wordt. Ook voor niet-Amerikanen een belangrijke keus. Wij ondervinden thans immers in onze portemonnee wat er gebeurt als het de Amerikanen economisch gezien niet zo voor de wind gaat. We kunnen dus rustig stellen dat de Amerikanen hun hoofd goed bij de les moeten houden voor ze het stemhokje instappen. Wat gaat de nieuwe president aan het gigantische begrotingstekort en de negatieve betalingsbalans van de Verenigde Staten doen? Gaat hij kiezen voor raketten of voor boter? Zal hij erin slagen het autogebruik en bijbehorend benzinegeslurp te verminderen? Geen onbelangrijke keuzes, lijkt mij en dan heb ik er nog maar een paar genoemd.
Sommige Amerikanen hebben andere prioriteiten. Janet LaPoint, een 57-jarige gezinsverzorgster en kapster, trouw Democrate, zegt het zo: "Wat me dwarszit bij Obama is bijvoorbeeld dat hij weigerde een speldje met de Amerikaanse vlag op zijn revers te dragen. Hij deed daar geringschattend over. Terwijl het een teken van patriottisme is." Dan volgt dat zinnetje waarmee deze 'Beggartalk' begint. Obama zag dus al gauw het belang in van een patriotistisch speldje op zijn revers. Hij kan, beter nog, een voorbeeld nemen aan Jan Peter: niks speldje, maar de VOC-mentaliteit uit de mottenballen halen. "Remember the Alamo!" ligt naar mijn gevoel zeer voor de hand. Een doos Cubaanse sigaren in de haven van Boston gooien is ook nooit weg: het toont de juiste mentaliteit t.o.v roken en Cuba.
Janet heeft John McCain ook heel hoog zitten. "Ik hou van die man. Hij is een echte held. Hij heeft als krijgsgevangene geleden voor Amerika." Ik zie niet zo gauw het heldendom in het van grote hoogte bommen laten vallen op een bijna weerloos land. Ook krijgsgevangene zijn maakt niet automatisch een held van iemand. En 'lijden voor Amerika'? Hoeveel Vietnamezen heeft McCain met zijn bommen laten lijden voor hun land?
We hebben er weer een categorie gediscrimineerden, resp. achtergestelde groep Nederlanders bij: de bewust kinderlozen. Als ik daarover iets lees, zoals gisteren in Trouw, voel ik me enigszins aangesproken: ik ben kinderloos, maar halfbewust. Toen Boukje en ik te horen kregen dat kinderen krijgen er niet erg inzat, was onze reactie: "Nou, dan niet." De medische wereld had ons met behulp van de toen beschikbare kennis en hulpmiddelen graag bijgestaan bij pogingen alsnog nageslacht te verwerven, we hadden adoptie kunnen overwegen, we hadden ons in de pleegzorg kunnen storten, maar we hadden niet zo'n allesoverheersende kinderwens. Het heeft ook wel iets om vlak voor je je naar de keuken begeeft om de warme hap te bereiden te kunnen zeggen: "Laten we maar iets in de stad gaan eten."
Wat zeggen nu die bewust kinderlozen? (Er) zou een toeslag moeten zijn voor kinderlozen omdat zij geen ’kleine milieuvervuilers’ op de wereld zetten. Is dat alles? Ben je gek? Er is volgens mij geen duidelijke samenhang tussen bewust kinderloos zijn en verhoogde aandacht voor het milieu. Het zit allemaal veel dieper en als je maar diep genoeg doorgraaft kom je altijd terecht bij de algemene klacht: hullie hebben meer voordeeltjes dan wij.
Het maandblad J/M, Voor Ouders, heeft het allemaal uitgezocht. Ik heb het persbericht van het maandblad er maar eens bij gezocht, want dan heb je het uit de eerste hand. (W)ie kinderen wil, moet alle lasten zelf maar dragen, zeggen bijna drie op de vier (74%) kinderlozen. Mensen met kinderen krijgen extra verlof (zwangerschap, bevalling, ouderschap). Vanaf 1 januari 2009 krijgen zij een kindgebonden budget, dat groter wordt bij elk volgend kind. (Uit wat jongere jaren kan ik mij de term 'fokpremie' nog herinneren.) Minderheden onder de gediscrimineerde bewust kinderlozen hebben de meest briljante ideeën: kindvrije uren in de supermarkt (28%), kindvrije zones en voorzieningen en parken, restaurants en dergelijke (31%), of een gegarandeerd kindvrije woonomgeving (19%). Laten we dan in één moeite door meteen maar het jeugdjournaal en 'Klokhuis' afschaffen; sluit alle speeltuinen; verwijder klimrekken en zandbakken, die medegefinancierd worden met de belastingcenten van de kinderlozen; gebiedt ouders met blèrende kinderen tram, bus of trein bij de eerstvolgende halte te verlaten .
40% van de kinderlozen erkent wel dat kinderen nodig zijn vanwege de vergrijzing. Die andere 60% vindt het kennelijk geen punt dat de Nederlandse bevolking uitsterft, of ze willen blijven doorwerken tot ze in het harnas sterven; pensioenen zijn dan immers niet meer nodig. Als ze maar geen cent voor anderen hoeven uit te geven.
"Wel ja, leg ze maar weer eens in de watten!" Dat zal bij velen de reactie zijn op het volgende bericht in Trouw: Levenslang moet menselijker. Een forum van vooraanstaande juristen en wetenschappers pleit voor een tussentijdse beoordeling na 15 jaar. Dat zou tot strafvermindering of vrijlating kunnen leiden. "De nabestaanden hebben ook levenslang." Dat is een van de redenen voor het huidige beleid: levenslang IS levenslang. Het is de enige straf die niet verminderd wordt. Om aan 'onze' gevoelens voor een juiste straftoedeling tegemoet te komen wordt levenslang de laatste jaren in toenemende mate opgelegd. Het leidt niet tot minder moorden, maar komt in ieder geval tegemoet aan onze behoefte aan wraak.
Levenslang krijg je niet zomaar in Nederland. Daarvoor moet je moord met voorbedachte rade gepleegd hebben. Een vrij grote minderheid van de bevolking zou nog liever de doodstraf opleggen in dat geval. Nu dat niet kan zal bijvoorbeeld Mohammed B., geboren in 1978, tot ongeveer 2058 in de gevangenis moeten vertoeven. Hij kan zich bekeren tot het boeddhisme of lid van de pinksterbeweging worden, hij kan pacifist worden en elke vorm van geweld afzweren, hij zal toch tot zijn dood achter de tralies moeten blijven. Als hij uiteindelijk op tachtigjarige leeftijd overlijdt, zal een kort berichtje daarover en over wie Mohammed B. ook weer precies was, door vrijwel iedereen over het hoofd gezien worden. Er zijn dan al twee generaties opgegroeid voor wie Theo van Gogh en Mohammed B. niet meer dan onopgemerkte voetnoten in de vaderlandse geschiedenis zijn.
Moordenaars begaan een uiterst inhumane, om niet te zeggen: de ultiem inhumane, daad. Moeten wij daarom een deel van onze humaniteit inleveren? Is een deel van onze humaniteit juist niet dat wij zonder te vergeten toch kunnen vergeven? Willen we nooit en te nimmer accepteren dat iemand na vijftien jaar een ander mens met andere inzichten en meer humaniteit is geworden? Hoe sterk staan we zelf in onze morele schoenen?
Trouwe lezers van 'Beggartalk' hebben eerder dit citaat van de Engelse rechter Sir Thomas Noon Talfourd (1795 - 1854) gelezen: "Fill the seats of justice with good men, not so absolute in goodness as to forget what human frailty is." Dit citaat las ik voor het eerst toen ik nog op school zat. Het was het onderschrift bij een foto die deel uitmaakte van een grote tentoonstelling: "The Family of Man". Mijn oudste broer had het boek van die tentoonstelling gekocht. Meer dan veel lessen en preken heeft dit citaat een deel van mijn kijk op het leven en op andere mensen bepaald.
Tussen de kop van een artikel in Trouw en het artikel zelf staat: Jacques Kraaijeveld, tekstschrijver. Het hele artikel, exclusief kop, bestaat uit 541 woorden. Dat zette me aan het denken. Die 541 woorden haal ik dagelijks met gemak. Die liggen zelfs ruim onder mijn dagelijkse gemiddelde, dat vaak boven de 1000 ligt. Ik mag me zelf dus met recht en reden ook 'tekstschrijver' noemen. Het is zelfs een exacte aanduiding van wat ik doe: teksten schrijven, woorden in een min of meer logische volgorde zetten, zonder enige pretentie overigens. Het is niet meer dan gewoon wat tijdpassering.
Als je teksten in een landelijke krant worden afgedrukt, heb je wél enige pretentie: dit willen mensen graag lezen. Ze betalen er zelfs voor. En Trouw, neem ik aan, betaalt Jacques voor zijn tekst. Zijn artikel staat zelfs in het katern 'Verdieping'. Zo'n artikel graaft ergens naar en komt met iets bijzonders boven, waar we wat aan hebben, dat ons aan het denken zet.
Wat wil Jaques ons laten weten? Dat die zgn. 'medaillespiegel' bij de Olympische Spelen niet zo veel zegt. China staat boven Amerika, maar Amerika heeft meer medailles. China heeft de meeste gouden medailles. Daar ligt het aan. Het zou verder wel heel vreemd zijn, volgens Jaques, als (ik parafraseer) China met meer dan een miljard inwoners niet meer medailles haalde dan Nederland met zijn zestien miljoen. Jaques wijst er ook op dat een rijk land als Amerika al gauw meer topsporters en medaillewinnaars oplevert dan bijvoorbeeld de Centraal Afrikaanse Republiek. Dat is toch heel 'verdiepend'?
Al schrijf ik dan wat raillerend over het artikel van Jaques, op zich is het wel goed dat er wat relativerend wordt geschreven over al dat gedoe over (gouden) medailles. Is het behalen daarvan nou zo belangrijk dat in elk NOS-journaal vermeld moet worden hoeveel plaatsen Nederland is gestegen of gedaald in het medailleklassement? 'Wij' vallen ook nog eens tegen. Marianne Vos heeft er 'maar' één bij elkaar weten te fietsen. Theo Bos gaat met lege handen naar huis, hoewel iedereen hem met goud omhangen zag terugkeren. Bij het judo was het ook geen feest op feest. En onze zwemmende hoop in bange dagen, Marleen Veldhuis, haalde alleen een medaille in groepsverband. Nou, en?
Wat zei de oude baron Pierre de Coubertin ook al weer? "Meedoen is belangrijker dan winnen." Kan iemand dat even aan Marleen gaan vertellen? De huldiging zondag in Holland Heineken Huis - voor die ene gouden medaille in groepsverband - kon Marleen Veldhuis na haar teleurstellende vijfde plaats op de 50 meter vrij gestolen worden. Aldus 'De Gelderlander'.
PS Bij het tafeltennissen versloeg de Nederlandse Li Jao de Luxemburgse Ni Xia Lian. Een andere Nederlandse, Li Jie, versloeg de Oostenijkse Liu Jia.
