Test

Opvattingen
Je bent een spirituele vrijdenker of je gelooft nergens in: in ieder geval schiet je denken geen wortel.

Handelingen

Je doen en laten toont op sommige punten overeenkomsten met wat men in het atheïsme gewoon is te doen.

Houdingen
In het dagelijks handelen spelen je wortels soms wel, soms nauwelijks een rol. Of je traditioneel of liberaal handelt hangt af van de situatie.

De tekst hierboven geeft, zoals trouwe lezers van 'Beggartalk' meteen doorhadden, een korte beschrijving van mij. Onlangs besteedde ik al enige aandacht aan de 'Maand van de spiritualiteit'. Nu zag ik dat Trouw in samenwerking met de Radbouduniversiteit in dat kader een 'relitest' had ontwikkeld. Ik wilde wel eens weten waar mijn spirituele wortels vandaan kwamen of waarmee ze overeenkomen. Dus ik vulde die test in. Dat leverde ook nog eens het grafiekje hieronder op.

De religie waar ik het meeste, zelfs vrij veel, vanaf weet heeft mijn spiritualiteit (wat dat ook is) dus nauwelijks beïnvloed. Ik heb, volgens die test dan, nog meer gemeen met het boeddhisme, waar je me echt geen al te moeilijke vragen over moet stellen. En het lijkt me stug dat tien procent van mijn wortels in de nieuwe spiritualiteit ligt. Als ik daar al eens wat over lees, begint het overal te jeuken.

Wat moet ik precies met de mededeling dat mijn denken geen wortel schiet? Betekent het dat ik geen spirituele 'vastigheid' heb? Of dat ik er principeloos op los leef? Wat is men eigenlijk in het atheïsme gewoon te doen? Het lijkt me ook onzin dat ik afhankelijk van de situatie traditioneel of liberaal handel. Dan ga ik er nog maar aan voorbij dat deze begrippen, naar mijn idee, eerder betrekking hebben op opvattingen dan op handelingen.

Eerlijk gezegd lijkt de test me niet zo betrouwbaar. Het lijkt me hoe dan ook al onwaarschijnlijk dat alle percentages precies op een veelvoud van 10 uitkomen. Zo exact zit mijn spiritualiteit nou ook weer niet in elkaar. Op gevoel heb ik dus maar mijn eigen grafiekje gemaakt:

Modewoord

Het is niet mijn ding modewoorden te gebruiken. Sterker nog: het irriteert me als ik ze door anderen hoor of zie gebruiken. Een van de meer recente modewoorden is 'wellness'. Het wordt wel in verband gebracht met gezondheidszorg, maar dan met name met de zogenaamde alternatieve of complementaire zorg. Ga met het woord googelen en je komt hele rijen beautycentra, sauna's en thermen tegen. Het heeft dus ook gewoon iets te maken met 'je lekker voelen', of 'lekker in je vel zitten'. Op een website lees ik: "Wellness is de nieuwe levensstijl". Toemaar! Op de website van een HBO-opleiding lees ik: "Binnen het toerisme ontwikkelt zich een nieuwe markt met veel kansen, de markt van vitaliteit en wellness." Met andere woorden: plak ergens het woord 'wellness' op en de klanten - en de centen - stromen binnen.

Het woord is van Engelse oorsprong, maar ook in die originele taal is het van nog tamelijke recente datum. In de twee al wat oudere (verklarende) Engelse woordenboeken die ik heb - Concise Oxford Dictionary en New Webster's Dictionary and Thesaurus - komt het nog niet voor. Het feit dat het woord uit een andere taal komt biedt ook meteen de gelegenheid er allerlei betekenissen aan toe te kennen, die allemaal in de buurt van 'goed' of 'lekker' komen. Er zijn ook associaties met 'luxe' en 'verwennerij' en ziedaar: de commerciële link is gelegd. Eén keer per week naar de sportschool om de hoek gaan heeft niets met wellness te maken; dat is gewoon je conditie op peil houden. Het wordt wellness als je dezelfde activiteiten uitoefent gedurende een weekend in een veel duurder centrum ergens op de Veluwe, in de Achterhoek of Zuid-Limburg, waar je er een luxe glossy folder bij krijgt, die door een aangenaam ogend persoon nog eens toegelicht wordt bij het welkomstdrankje van fijngemalen spitskool, broccoli en wortelen in Nepalees bronwater.

Het kan nog gekker: ik zag een tv-reclame voor Pickwickthee. Bij Pickwick zijn ze voortdurend bezig om wat nieuws te bedenken. Nu dus weer thee met kruiden en fruit. En wat komt er op het doosje te staan? Wellness! Met een variatie op een tekst van Multatuli (in Max Havelaar): "Stik in je thee en verdwijn!

x

Nationaliteit

De oudere schaatsliefhebbers denken er nog wel eens met enige weemoed aan. Lang voordat er overdekte kunstijsbanen kwamen was er die 'wonderbaan van nature': de Medeobaan in Alma Ata, op een hoogte van 1691 meter in de Oeral. Die baan lag toen in de Sovjet-Unie, maar sedert 1991 in de onafhankelijke republiek Kazachstan. Er is ook een aantal Kazachstaanse schaatsers die op internationaal niveau redelijk kunnen meekomen.

Goede Nederlandse schaatsers hebben, in internationaal perspectief, een probleem: Nederland heeft een surplus aan goede schaatsers, maar aan internationale wedstrijden kunnen nooit meer dan vier schaatsers per land deelnemen. Dat betekent dat er schaatsers van andere landen kunnen meedoen die in Nederland bij gewestelijke wedstrijden nog niet bij de eerste drie zouden komen. Goede Nederlandse schaatsers zitten, stel ik mij voor, tandenknarsend naar internationale wedstrijden te kijken. Ze zien een Rus, een Koreaan, een Chinees of een Zwitser rijden en denken: dat kan ik sneller. En ze hebben nog gelijk ook.

De bekendste Nederlander die er wat op vond is Bart Veldkamp, die nog een aantal jaren als schaatsende Belg door het leven ging. Martin ten Kouwenaar ging voor Oostenrijk schaatsen, Pim Berkhout voor Tsjechië, Cor Jan Smulders voor Duitsland, om er een paar te noemen. Met de Olympische Spelen in het vooruitzicht dachten enkele Nederlandse schaatser zich van een reisje naar Vancouver te kunnen verzekeren door zich de Kazachstaanse nationaliteit aan te meten. De Kazachstaanse autoriteiten en schaatsbond droomden meteen van 'Kazachstaanse' medailles en werkten maar al te graag mee.

Nu las ik in Trouw dat er plotseling enkele Kazachstanen illegaal in Nederland verblijven, al zijn ze wonderlijk snel in korte tijd ingeburgerd. Ze spreken bijvoorbeeld vloeiend Nederlands. Die brave schaatsers hadden iets over het hoofd gezien: De Nederlandse wet bepaalt dat iemand die vrijwillig van nationaliteit wisselt het recht op het Nederlanderschap verliest. (Onderstreping toegevoegd.) Pieter Boelens, hoogleraar immigratierecht aan de universiteit van Leiden, zegt: "Hun Nederlandse paspoort is op dit moment waardeloos. Als ze geen verblijfsvergunning aanvragen zijn ze illegaal in Nederland. Er zijn uitzonderingsposities waarin iemand een dubbele nationaliteit mag behouden. Die uitzonderingen doen zich hier echter niet voor."

Die schaatsers begrijp ik wel. Waarom zou je een kans op eeuwige roem laten liggen als je die via Kazachstan binnen bereik kunt krijgen? Ik begrijp alleen die Kazachstaanse autoriteiten niet. Denken ze nou echt dat ze Kazachstan 'op de kaart kunnen zetten' met Rob Hadders, Robert Bovenhuis, Arjan Stroetinga, Jorrit Bergsma en Christijn Groeneveld? Ik heb al toch al niet zo'n last van 'Wilhelmusgevoel', dus mijn Nederlandse hart gaat echt niet zwellen als Lornah Kiplagat wereldkampioene op de halve marathon wordt, of Yao Jie Europees kampioene bij badminton.
x

Aanduiding

Wanneer wij het hier over Marokkanen hebben, gaat het meestal niet over in Marokko woonachtige personen, maar over Nederlanders van Marokkaanse afkomst. Voor een niet onbelangrijk deel van de bevolking heeft deze aanduiding ook nog een pejoratieve gevoelswaarde. Stel je gerust: ik ga het vandaag niet weer eens over integratie hebben, maar over een voetbalbericht in Trouw.

Nee, deze aflevering van Beggartalk gaat ook niet over de diverse 'Marokkanen' die in het Nederlandse voetbal furore maken. Ik heb het niet nagerekend, maar ik heb het idee dat zo ongeveer de helft van de voetballers in de eredivisie een buitenlander is. Het ritselt immers van de spelers uit Scandinavië, uit een Balkanland, uit Zuid-Amerika en zelfs Japan is vertegenwoordigd.

Donderdagavond speelde de koploper in de eredivisie, FC Twente,in eigen huis tegen Sheriff Tiraspol uit Moldavië. Een van de sterspelers van FC Twente is een Zwitser. Dat is redelijk bijzonder, want zoveel Zwitserse voetballers spelen er niet in andere dan de Zwitserse competities. FC Twente won op het nippertje, maar de Zwitser beleefde niet zijn gelukkigste avond.

Als je niet in voetbal geïnteresseerd bent, zul je waarschijnlijk enigszins verwonderd zijn als je hoort dat deze Zwitser Blaise N'Kufo heet. Dat is immers geen typisch Zwitserse naam. Hij is dan ook geboren in Kinshasa, de hoofdstad van (toen) Zaïre, tegenwoordig de Democratische Republiek Congo. Zijn ouders vluchtten naar Zwitserland toen Blaise zeven jaar oud was.

Het is dus volkomen terecht Blaise als Zwitser aan te duiden. Maar waarom zijn we daarin niet wat consequenter en duiden we niet iedereen aan met de nationaliteit die in zijn paspoort vermeld staat?

x

Kleinkind

Vanmiddag vroeg mijn zoon Marten of ik thuis was. Dat was ik en hij kwam even langs. Hij vertelde me dat ik opa word. Mijn eerste kleinkind is in de maak en dat is echt een heerlijk gevoel. Ik ben zo ongelofelijk gelukkig. Tegelijkertijd slaat ook een tikkie zorg om mijn hart. Ik ben erin geslaagd om onze twee kinderen onbeschadigd door hun jeugd heen te loodsen en ze voor te bereiden op hun eigen leven. Nu komt er een kleinkind aan en begint het kindercircus opnieuw. Het zou mij niets verbazen als een kleindochter of -zoon een grotere "zorg" oplevert dan een dochter of een zoon. Nou, die grotere zorg zal ik, daar waar die van mij gevraagd wordt, leveren! Mozes kriebel, mijn kind krijgt een kind. Hoe trots en blij kan je zijn? Alhoewel, vanaf juni volgend jaar doe ik het met oma...

Opinie

Sinds enige tijd hebben we joop.nl. Het moet een 'links' of 'net' alternatief zijn voor geenstijl.nl" en wordt beheerd door de VARA. Ook bij joop.nl kun je reageren op wat anderen, bijvoorbeeld 'opiniemakers' schrijven. Zo schijnt Dolf Jansen niet alleen cabaretier en presentator te zijn, maar ook een opiniemaker, zelfs een "populaire opiniemaker". Ook populair is Frans de Waal, bioloog. Omdat ik vrijwel nooit naar de commerciële omroepen kijk of luister, ken ik een hoop populaire mensen niet, maar daar zal Frans ook niet vaak te zien of te horen zijn. Toch had ik nog nooit van hem gehoord. Gelukkig verschaft joop.nl ook een 'bio': "Professor Frans de Waal is als bioloog verbonden aan Yerkes National Primate Research Center en Emory University in Atlanta in de Verenigde Staten. Daar onderzoekt hij sociale wederkerigheid en het oplossen van conflicten bij primaten en de oorsprong van moraal en rechtvaardigheid bij mensen. Hij schreef ondermeer de boeken De aap en de filosoof, De aap en de sushimeester, Van nature goed en Een tijd voor empathie, dat in oktober 2009 is verschenen." Ja, ik lees wel eens wat, maar die boeken van Frans heb ik over het hoofd gezien. Frans zit een eind weg en heeft het ongetwijfeld druk. Hij heeft tot nu toe dan ook pas één bijdrage geleverd en die was dan nog een vertaling van een tekst die hij op een site in de VS had geplaatst. Die boeken van hem, hoe waardevol wellicht ook, zullen niet door honderdduizenden Nederlanders gelezen worden. Wat maakt Frans dan tot een opiniemaker en zelfs een populaire opiniemaker? De andere drie populaire opiniemakers ken ik wel: Francisco van Jole (doet of deed wel eens wat op tv en heeft joop.nl bedacht), Mei Li Vos (lid van de Tweede Kamer voor de PvdA) en Sophie in 't Veld (Europarlementariër voor D66).

Wat hebben joop.nl en geenstijl.nl met elkaar gemeen? Daar worden geen opinies gemaakt, daar worden opinies bevestigd. Ze hebben elk hun eigen doelgroep. De leden van die doelgroep bezoeken die sites, omdat ze daar gelijkgestemden ontmoeten. Ze bezoeken, waarschijnlijk iets minder vaak, de andere site omdat ze weer eens willen weten hoe 'de andere kant' erover denkt en/of (zoals ik) om zich weer eens lekker te ergeren.

Zal ik eens een paar echte, ook nog - ieder in eigen kring - populaire, opiniemakers noemen? Geert Wilders, Alexander Pechtold, Jan Marijnissen. (De volgorde is willekeurig.) Die hebben niet alleen heldere opinies, maar weten ze ook nog eens in een paar zinnen te verwoorden. De meeste mensen hebben voldoende aan een paar soundbites om hun eigen opinie te (laten) maken of bij te stellen.
x

Zuipen

Het is al weer een tijdje geleden dat ik voor het laatst op een terrasje zat. Sinds het rookverbod heeft dat terraszitten een extra dimensie gekregen. Ik ben geen uitgesproken kroegtijger, maar sinds dat rookverbod kom ik, als ik in mijn eentje uitga, toch minder in kroegen dan voorheen, omdat ik als oude nicotineverslaafde nu eenmaal graag een rokertje bij mijn biertje gebruik. Ik moet dus weer zo'n half jaar wachten.

Dat rookverbod heeft als achtergrond dat de overheid het tot haar taak rekent de gezondheid van haar onderdanen te beschermen. OK, daar kan ik me nog van alles bij voorstellen, want ik weet dat roken schadelijk is voor de gezondheid. Ik heb geen zin om het nog weer eens na te zoeken, maar als je meeroken, alcohol- en drugsgebruik vergelijkt, levert volgens mij alcohol de meeste slachtoffers op. De overheid doet daar wel iets aan, bijvoorbeeld door een leeftijdsgrens bij de verkoop van alcohol, maar je hoeft niet zo'n vreselijk slimme jongere te zijn, om toch aan je drank te komen.

Intussen zijn termen als 'comazuipen' en 'indrinken' gemeengoed geworden. Het is geen ongewoon verschijnsel meer dat jongeren al aan hun alcoholtax zitten voordat ze echt uitgaan. Natuurlijk maakt de overheid zich daar ook zorgen over, maar wat doet ze daar aan? O, zeker, ze licht voor, maar verder?

Een ander verschijnsel is de zogenaamde 'zuipkeet'. Je ziet ze, geloof ik, voornamelijk op het platteland: ongebruikte schuren, caravans en zo. Jongeren kunnen zich daar met zelf ingeslagen drank klem zuipen en/of indrinken. De horeca-uitbaters zijn daar niet gelukkig mee, want die zien liever dat zij de in grote hoeveelheden gebruikte drank leveren. Een horeca-uitbater in Dinxperlo, of all places, heeft daar wat op gevonden, las ik in Trouw. Het 'Feestkasteel' aldaar, voorheen de 'Achterhoek Arena', laat op zijn parkeerterrein zuipketen toe. De jongere die nog net niet in coma is, kan dan bij wijze van spreken nog kruipend het 'Feestkasteel' bereiken. Op veel plaatsen worden die zuipketen gedoogd. Als goed liberaal ben ik helemaal vóór gedogen. Wie zich vol wil laden met nicotine, alcohol of heroïne gaat zijn/haar gang maar. Als ouders niet op prijs stellen dat hun kinderen dat doen, moeten zij, zo nodig, maar professionele hulp inschakelen bij hun opvoedingstaken. Maar ik wil zo langzamerhand wel eens weten waarom het zuipen in keten gedoogd wordt, maar het niet aan uitbaters en klanten kan worden overgelaten of er in een horecagelegenheid al of niet gerookt wordt. Al diverse malen heb ik, wandelend door de stad, een wel heel merkwaardig uitvloeisel van dat rookverbod gezien: dan passeerde ik een horecagelegenheid waar een werknemer van die gelegenheid voor de deur stond te roken, omdat ik binnen zijn gezondheid niet in gevaar mag brengen. Het moet toch niet gekker worden.

x