zondag 21 december 2008

Machten

De Belgische regering is opgestapt. Terecht: in een democratische rechtstaat, waarin de wetgevende, uitvoerende en rechterlijke macht, de 'trias politica', strikt gescheiden dienen te zijn, is het een onvergeeflijke fout dat de regering zich met de rechterlijke macht bemoeit.

Italië wordt ook geacht een rechtstaat te zijn. Maar daar heeft Maurizio Sacchoni, de minister van gezondheidszorg, geen boodschap aan de uitspraak van de hoogste rechter, het Hof van Cassatie. Trouw schrijft over Eluana Englaro, die - na een ongeluk - al sinds 1992, ze was toen 21, in een onomkeerbaar coma ligt. Jaren lang heeft haar vader ervoor gestreden het kunstmatig in 'leven' houden van Eluana te beëindigen. Nadat het Hof van Cassatie de rechtmatigheid van deze handeling heeft bevestigd en een kliniek bereid is gevonden deze uit te voeren, heeft de minister de kliniek gedreigd met sancties. Dat krijg je als je zo dicht bij het Vaticaan zit. Het Vaticaan benadrukt herhaaldelijk dat het stopzetten van voeding gelijk staat aan moord.

Er zijn momenten dat ik oprecht blij ben in Nederland te leven. Toen hier rechterlijke uitspraken de discussie losmaakten, hebben we gedaan wat je in een democratie hoort te doen: de euthanasie wettelijk regelen. Dat is - terecht - een langdurig proces geweest. Over levensbeëindiging beslis je niet op een namiddag. Even terecht hebben onze parlementariërs hun opvattingen niet laten bepalen door een vierde macht: de bisschop van Rome. Nog zeer recent heeft het parlement van Luxemburg de macht van de groothertog beperkt nadat hij weigerde een wet die euthanasie legaliseerde te ondertekenen. Als de uitvoerende macht het oneens is met de wetgevende macht zijn er twee keuzemogelijkheden: zich er bij neerleggen of opkrassen.

Ook nog zeer recent heeft onze Eerste Kamer, met een meerderheid van één stem, een initiatiefwetsvoorstel van GroenLinks aangenomen, die mogelijk moet maken wat ik al jaren vind en waarin ik het volledig eens ben met de Amerikanen en Duitsers: dat rechters wetten mogen toetsen aan de Grondwet. Die wet is er nog lang niet, want daarvoor is een Grondwetswijziging noodzakelijk. Daarvoor moeten eerst verkiezingen worden gehouden, waarna het parlement met tweederde meerderheid zijn goedkeuring moet geven. Ik vrees dat in de verkiezingsstrijd dit voorstel niet tot de 'hot items' zal worden gerekend.

zaterdag 20 december 2008

Dictee

Het zal wel gek klinken, maar ik had nog nooit gehoord van het woord 'schapuliermedaille'. Ook nu heb ik nog geen idee wat het is. Ik heb er ook geen enkele behoefte aan de betekenis van schapulier op te zoeken. Het komt ook niet vaak voor dat ik woorden gebruik als:
- steilorige;
- levercirrose;
- accres;
- rabelaisachtig;
- lowbudgetkloosters;
- ecclesiastische;
- eschatologische;
- seduisante;
- queeste;
- pernicieuze;
- elusiever.

Ik ben er wat laat mee, maar ik zag ineens dat al weer een paar dagen geleden het Groot Dictee der Nederlandse Taal heeft plaatsgegrepen. Net als alle vorige keren heb ik weer niet meegedaan. In het Nederlands Dagblad trof ik de volledige tekst aan. Het rijtje woorden hierboven heb ik er uitgeplukt.

Trouwe lezers van 'Beggartalk' zal het zijn opgevallen dat ik niet erg vaak een taalfout maak. Dat heeft in de eerste plaats te maken met feit dat ik mijn taal redelijk goed beheers. In de tweede plaats ga ik er bij woorden als 'ecclesiastische' en 'pernicieuze' niet van uit dat ik het wel weet, al is er een grote kans dat ik ze goed zou schrijven. Toch check ik dat soort woorden in het 'Groene Boekje'. Bij 'lowbudgetkloosters' zou ik me afvragen of dat wellicht als 'low-budgetkloosters' zou moeten worden geschreven. 'Zondelast', dat ook voorkwam in het dictee, zou ik zonder checken niet als 'zondenlast' schrijven, omdat ik de regeltjes over de tussen-n ken. (Geen n omdat het meervoud zowel zonden als zondes kan zijn.)

Als ik mee zou doen aan het Groot Dictee, zou ik waarschijnlijk iets boven de middenmoot eindigen. Ik doe nooit mee, omdat het altijd een onnatuurlijk stuk tekst is met (zie boven) een aantal woorden die je nooit in één stuk gewone tekst samen zult aantreffen en waarin zo ongeveer alle valkuilen van de Nederlandse taal zijn opgenomen. En dat in een stuk tekst van 246 woorden. De gemiddelde 'Beggartalk' bevat veel meer woorden en de meeste kan ik foutloos schrijven zonder de juiste schrijfwijze van ook maar één woord te checken. Moet ik me dan één keer per jaar laten aanpraten dat mijn kennis van de Nederlandse taal toch tegenvalt?


vrijdag 19 december 2008

Opheldering

38.855 euro mag je, geloof ik, een modaal jaarsalaris noemen. Bernard Welten, hoofdcommissaris van de politieregio Amsterdam-Amstelland, ontvangt dat bedrag. Nee, niet als salaris natuurlijk, als bonus bovenop zijn salaris. Dat heeft volgens Het PAROOL de Nederlandse Politiebond (NPB) berekend. Bernard ziet dat zelf niet als een bonus, maar gewoon als een toelage op zijn salaris. Een woordvoerster van korpsbeheerder Cohen zei: "Welten heeft zwaar werk. Amsterdam is een zware plek om te werken."

Ik geloof direct dat het politiewerk in Amsterdam-Amstelland zwaar werk is. Het zou dus best wat zwaarder kunnen zijn dan in de regio Midden- en West-Brabant. Maar ik denk ook dat het dagelijks werk van Bernard zich vooral afspeelt achter een bureau of een vergadertafel. Uit ervaring weet ik dat je daar ook best moe van kan worden, maar ik denk toch dat het echte zware, soms zelfs gevaarlijke werk door de gewone dienders op straat wordt verricht. Of door rechercheurs die achter echte boeven aan zitten. Volgens mij krijgen die niet nog eens ongeveer een derde van hun jaarsalaris als extra toelage.

Een kamermeerderheid gaat weer eens om opheldering vragen, ook over de bonussen die andere korpschefs krijgen. Het antwoord kan ik al geven: het staat in zijn arbeidscontract. Met die extraatjes is hij in 2004 uit Groningen weggekocht, tot afschuw van de gemeenteraad en tot ergernis van de toenmalige minister van Binnenlandse Zaken. Na zeven jaar functioneren in zijn zware baan, in 2011 dus (hij is dan 56 jaar) kan Bernard zijn zware baan eraan geven met behoud van salaris. Ik heb zo'n idee in welke richting hij het daarna gaat zoeken: cursussen (sorry, clinics) geven over onderhandelingstechnieken.

donderdag 18 december 2008

Visie

Het Museumplein blijft de stadsbestuurders van Amsterdam bezighouden. De huidige inrichting van het plein schiet tekort, verklaarde wethouder Maarten van Poelgeest van Ruimtelijke Orde dinsdag, bij de presentatie van de nieuwe visie voor het plein in het stadsdeel Oud-Zuid. Dat meldde de Volkskrant. Nog geen tien jaar geleden werd het plein voor veel geld voor een groot deel van een grasveld voorzien. Een deel van het grote grasveld waaruit het plein nu bestaat, wordt weer verhard. Het zou mij niet verbazen als over nog eens tien jaar het stadsbestuur een visie ontwikkelt waarin het plein weer een ijsbaan wordt. Dat is het al eerder geweest.

Een van de aardigste dingen in de nieuwe visie is dat de ingangen van de vier culturele instellingen aan het plein - Rijksmuseum, Stedelijk Museum, Van Gogh Museum en het Concertgebouw - aan de kant van het plein moeten komen, wat nu nog niet het geval is. De schrijver van het artikel of de stadsbestuurders hebben weinig historisch besef. Tot twintig jaar geleden (precies honderd jaar lang) lag de hoofdingang van het Concertgebouw namelijk aan de kant van het plein. Die moest toen zo nodig verplaatst worden naar de zijkant.























Naar mijn idee sterft het binnen een straal van 1 km rond het Museumplein al van de café's, restaurants en brasserieën. Op het kaartje hierboven heb ik het plein in rood aangegeven. Loop nog een kilometer verder en probeer een route te vinden waarlangs je geen gelegenheid tot eten en/of drinken tegenkomt. Maar: er komen nog veel meer restaurants, grand cafés en brasseriën. Gelukkig hebben we een stadsbestuur met visie, want al die tenten moeten het wel 'subtiel en degelijk' houden. Het mag niet zo'n ordinaire bende worden als het Damrak. Het geheel wordt volgens de visie (...) een stuk 'chiquer'. 'Maar ook een plek waar je op zondag gewoon zonder echte reden naartoe gaat', zegt Van Poelgeest. Dat is een meevaller: ik mag t.z.t. op zondag gewoon naar het Musemplein zonder me schuldig te voelen omdat ik niet een van die cultuurtempels betreed. Kan ik gewoon gaan zitten brassen in een nieuwe brasserie.

Er is nog maar één probleem, las ik in Het PAROOL: er is geen geld. Volgens Van Poelgeest is de komende jaren ongeveer 75 miljoen euro nodig om het Museumplein en het omliggende gebied optimaal aan te passen aan de verwachte toegenomen bezoekersaantallen: (...) (d)oor forse tegenvallers, onder andere bij de aanleg van de Noord/Zuidlijn, heeft de stad voorlopig eigenlijk geen geld voor nieuwe ambitieuze projecten. Maar een ambitieuze GroenLinkse wethouder krijg je niet klein: "(...)dat moet ons er niet van weerhouden onze ambities op de agenda te zetten," zei Van Poelgeest dinsdag bij de presentatie van de plannen. Kijk, zo makkelijk is politiek nou.





woensdag 17 december 2008

Religieus

Nog maar acht nachtjes slapen en het wordt weer reuze gezellig in Nederland. In 83% van de huishoudens, lees ik in de Volkskrant, staat zo'n mooie kerstboom kostbare energie te verbruiken. Ongeveer 60 procent van alle kerstbomen komt niet meer uit een bos, maar uit een fabriek. Dat betekent dus dat in bijna de helft van de huishoudens in Nederland een nepboom met nepkaarsjes gezelligheid staat uit te stralen.

Gelukkig laten wij het niet bij al dat uiterlijk vertoon: 51 procent van de Nederlanders hecht veel waarde aan de religieuze aspecten van Kerstmis. Dat is wetenschappelijk uitgezocht. Dat is 4% meer dan vorig jaar en zelfs 8% meer dan in 2006. De stijging betekent niet dat er met Kerstmis veel meer mensen naar de kerk zullen gaan. Dat percentage is 29 procent, net als vorig jaar.

Maak me in het holst van de nacht wakker en vraag me wat de religieuze aspecten van Kerstmis zijn. Je krijgt gegarandeerd een theologisch redelijk verantwoorde uitleg van me. Dat zal ik hier niet doen. Als je een nog betere uitleg wilt, dan ga je er maar voor zorgen dat die 29% kerkgangers ook eens wat opgekrikt wordt. Daar krijg je dan ook nog eens - gratis! - mooie muziek bij en een warm gevoel als je met anderen zingt over een kindeke dat is geboren op aard'. Vooral Kerstavond schijnt in dit verband heel mooi te zijn en na de kerk ga je met z'n allen nog zo'n lekker stukje kerststaaf eten. Een worstenbroodje mag ook, als je beneden de grote rivieren woont.

Ja, inderdaad, Kerstmis maakt de cynicus in mij klaarwakker. Als 51% 'veel waarde' aan de religieuze aspecten hecht, zijn er ook nog heel wat mensen die daar 'enige waarde' of 'een beetje waarde' aan hechten. Ik gun iedereen zijn mooie religieuze gevoelens, maar wat bedoelen ze er nou precies mee? Is dat nou de overtuiging dat zo'n 2000 jaar geleden 'de Verlosser' op deze wereld gekomen is of is dat het gevoel dat een Kerstnachtmis toch wel 'iets' heeft en iets aan de 'Kerstbeleving' toevoegt? Of gaat het om de 'Vrede op aarde', waar we in mijn jeugd na elke kerstdienst over zongen? Dat was gezang 11, weet ik nog altijd.

29% van de Nederlanders gaat met Kerstmis naar de kerk. Hoeveel procent gaat er naar een kerstdiner in een restaurant? Hoeveel procent zit intussen te bedenken wat voor kerstdiner ze zullen maken of voorgezet krijgen? Hoeveel procent is straks blij dat 'ze' weer naar huis zijn of dat ze zelf weer naar huis mogen?

Als je Kerst overleeft kom je Nieuwjaarsavond ook wel door.

dinsdag 16 december 2008

Betrokken

Omdat ik daar ooit twee diploma's voor gehaald heb, denk ik nog altijd enig verstand van onderwijs te hebben. In grote lijnen volg ik in het nieuws wat er op onderwijsgebied gebeurt. Achteraf ben ik nog wel eens blij dat ik al die veranderingen - sinds de Mammoetwet uit 1968 - niet in de praktijk heb hoeven meemaken. Na veertig jaar zitten we nog altijd te sleutelen aan ons onderwijssysteem. Pas nog werd het afnemen van de CITO-toets verplaatst naar het eind van het laatste jaar op de basisschool. (De ouders van) de kinderen hebben dan al een keus gemaakt voor het vervolgonderwijs, mede op advies van de school, zoals dat in mijn tijd ging. Ik weet niet hoe belangrijk die CITO-toets is, ik denk alleen dat het ook niet meer is dan een momentopname.

Maar goed, we zijn het er allemaal wel over eens dat goed onderwijs van eminent belang is en dat we er alles aan moeten doen dat onderwijs te optimaliseren. Ook Marja van Bijsterveldt, een van de staatssecretarissen van Onderwijs, zit volgens Trouw wat dat betreft niet stil. In haar portefeuille heeft ze het voortgezet onderwijs, het beroepsonderwijs en de lerarenopleidingen. Marja heeft weer eens een oud paard van stal gehaald. Middelbare scholen moeten eisen durven stellen aan ouders. Die moeten niet alleen betrokken zijn bij het wel en wee van hun eigen schoolgaande kind, maar zich ook betrokken tonen bij de school zelf.

Begrijp me goed: ik vind het prima dat ouders zich bemoeien met het onderwijs van hun kind en de omgeving waarin dat gebeurt. Een school mag ouders aan het begin van het jaar best vragen: 'Welke taak gaat u op zich nemen?', aldus Van Bijsterveldt. "Ik wil dat niet verplichten, maar als burger heb je de plicht je betrokken te tonen." Hoe toon je die betrokkenheid? Je kunt in het schoolbestuur gaan zitten. Je kunt lid van de ouderraad worden. Er zijn ongetwijfeld ouders die daarin een goede rol kunnen vervullen. Maar daar is wel enige kennis voor nodig en enkele vaardigheden zij ook nooit weg. Ik heb aardig wat ervaring in besturen en medezeggenschapsorganen en ik weet dus dat de deskundigheid vaak nogal achterblijft bij de ontegenzeggelijk aanwezige betrokkenheid. Als schoolleiding zou ik niet zo heel erg gelukkig zijn als ongetwijfeld goedbedoelende amateurs zich bezig komen houden met het runnen van de school. Je mag al blij zijn als je betrokkenheid van de politiek redelijk kunt bijhouden.


maandag 15 december 2008

Onderzoek

Je zou kunnen zeggen dat voor één persoon de kredietcrisis een geschenk uit de hemel was: voor Wouter Bos. Als 'politiek leider' van de PvdA kwam hij nauwelijks uit de verf en in de peilingen van de 'Politieke barometer' zag je dat terug in de 'virtuele' aanhang van de PvdA: die was veelal bedroevend (voor PvdA-ers dan) laag.

Als minister van Financiën heeft Wouter (d.w.z. de regering op voorstel van Wouter) een aantal besluiten genomen die algemeen gewaardeerd werden, maar die iedere minister van Financiën van welke politieke partij dan ook en iedere regering van welke politieke samenstelling dan ook genomen zou hebben. Die besluiten waren dus niet typisch sociaaldemocratisch, niet typisch PvdA, maar ineens zagen de mensen Wouter weer staan en in navolging daarvan dachten ze dat de PvdA toch wel ergens goed voor was.

Uit een ANP-bericht dat in de Volkskrant werd gepubliceerd trek ik de conclusie dat Wouter nu ook zichzelf als politiek leider heeft herontdekt. Hij durft weer in het openbaar een PvdA-punt voor het voetlicht te brengen: onderzoek naar de achtergrond van de politieke steun aan de oorlog in Irak in 2003. Zo'n onderzoek stond in het laatste verkiezingsprogramma van de PvdA, maar in de kabinetsformatie moest de PvdA dit punt laten vallen. Bos zegt aan te nemen dat dit onderwerp weer gewoon in het volgende PvdA-verkiezingsprogramma zal prijken. Big deal!

Ik gun Wouter en de PvdA elke kans zich te profileren, maar om daar nu zo'n uitgekauwd punt voor te nemen. Zelfs George W. Bush heeft al toegegeven dat bekend was dat er geen massavernietigingswapens in Irak waren. Als we hier nog eens gaan onderzoeken, komen we tot de al lang bekende conclusie dat we ons willens en wetens hebben laten belazeren en kritiekloos achter de Amerikanen zijn aangelopen. Ik kan me nog de tijd herinneren dat de PvdA zich profileerde op punten als 'rechtvaardiger inkomensverdeling' en 'steun aan achterstandsgroepen'. Maar daar hoor ik Wouter en zijn club niet vaak meer over.

In het NOS-journaal gisteravond van 20.00 uur werd bekend gemaakt dat Wouter tot 'politicus van het jaar' is uitgeroepen. Ik had de tekst hier boven al geschreven, maar wat zei het journaal? De kredietcrisis was "een geschenk uit de hemel".