BINNENSTAD

"De komst van de Noord/Zuidlijn betekent de definitieve ontdekking Noord." Dat schrijft Bas Kok (schrijver/publicist) in Het PAROOL. De stad, zegt Kok, zal zich bewust worden van het feit dat Noord helemaal niet zo ver weg ligt als al eeuwenlang de verkeerde perceptie is.

Een blik op de kaart van Amsterdam maakt al snel duidelijk dat Noord inderdaad niet zo ver van de rest van de stad af ligt. Op diezelfde kaart zie je  de barrière tussen Noord en de rest: het IJ. Tot 1957 kon je vanuit de rest van de stad Noord alleen met de pont (of een ander vaartuig) bereiken. Toe kon je ook met je auto van de pont gebruik maken. De pont was zelfs een officiële halte van GVB-bussen. In 1957 werd de eerste vaste verbinding tussen Noord en de rest in gebruik genomen: de Schellingwouderbrug. (Veel verder naar het oosten kon niet.) In 1968 kwam de tweede vaste verbinding tot stand: de IJtunnel, later gevolgd door de Zeeburgertunnel (onderdeel van de ringweg A10) en in de toekomst door één of twee bruggen voor fietsers en voetgangers, terwijl ook een kabelbaan nog niet helemaal uitgesloten is.

Bas Kok is niets te dol. Die bereikbaarheid biedt ontelbaar veel perspectieven, zegt Kok, nooit te beroerd om het potentieel van 'zíjn' Noord onder de aandacht te brengen. Eén voorbeeld: ziekenhuiszorg.

"Sinds de sluiting van het Prinsengrachtziekenhuis is er behoefte aan een nieuw 'binnenstadziekenhuis'. Het OLVG (Onze Lieve Vrouwe Gasthuis) zit bij het Oosterpark, maar voor grote delen van de veelal oudere binnenstadbewoners is Station Noord dichterbij en eenvoudiger bereikbaar. Waarom geen ziekenhuis daar?" Nou, een nieuw ziekenhuis kost aardig wat centjes en op nog geen kilometer afstand van het station Noord bevindt zich al het BovenIJ ziekenhuis. En die oudere binnenstadsbewoners zullen toch ook eerst met een bus of tram naar het dichtstbijzijnde station van de Noord/Zuidlijn moeten rijden.

Ik heb het hier ook wel eens gehad over de 'veryupping' van Noord. Die angst voor veryupping is onterecht. Dat zit 'm onder meer in de vrij massieve aanwezigheid van sociale huurwoningen, vindt Kok. (...) Noord wordt niet armer van de nieuwe metro, maar afnemende armoede is niet hetzelfde als gentrification. Er leeft bij sommige mensen in Noord een heuse yuppo­fobie, maar als er ergens sprake is van verdringing dan is het van de hogeropgeleide. Wat is ertegen ook eens een keer de hogeropgeleiden (en meestverdienenden) te verdringen. Die hebben uit de Pijp, de Jordaan en binnenkort Oud-West de lageropgeleiden (en minderverdienenden) al verdrongen.

Zeven jaar geleden rond deze tijd was ik op zoek naar een andere woning en al vrij gauw kwam ik de flat in Noord tegen, waar ik u al bijna zeven jaar tot grote tevredenheid woon. Ook toen al al (de Noord/Zuidlijn had toen al moeten rijden, maar dat zou nog even duren) vond ik, zeker vanaf mijn woning, het openbaar vervoer naar de rest van de stad uitstekend. Dat ik vlakbij het beginpunt van de Noord/Zuidlijn woon is mooi meegenomen. Ik wordt daardoor weer iets minder afhankelijk van het Aanvullend Openbaar Vervoer.

Kok heeft visioenen: Hij is kritisch over hoe het Noord-van-na-de-Noord/Zuidlijn wordt ingevuld. Er moet meer ruimte zijn voor kantoren en hotels, om de buurt daadwerkelijk op te stuwen in de vaart der volkeren. "Er wordt een bioscoop gebouwd, dat is het wel." Voor kantoren en hotels hebben we toch de Zuidas? Moet Noord misschien ook een kopie van de Walletjes krijgen? Nee hoor: 'Noord is straks binnenstad.'

FANTOOM

Bij mij kun je op twee plekken aanbellen: op straat en in de hal waarin de lift uitkomt en naast mijn flat nog twee andere. In beide woont een alleenstaande weduwe. Wanneer op straat wordt aangebeld gaat de bel bij mij drie keer over. Wordt er in de hal gebeld, dan gaat hij slechts één keer over. Het geluid van beide bellen is ook verschillend. Die bel in de hal wordt niet vaak gebruikt. Eigenlijk  alleen als een bezoeker, bijvoorbeeld iemand van de thuiszorg, tegelijk de straatdeur binnen kan als net iemand anders bij een andere flatbewoner heeft aangebeld en wordt toegelaten.

Ik heb hier al eens geschreven over de 'fantoombel'. Dat is een verschijnsel dat zich al voordeed toen ik nog in De  Baarsjes woonde. Dat betekent dat ik wakker wordt door de huisbel, terwijl er in werkelijkheid helemaal niet aangebeld wordt. Het geluid kan zich 's nachts voordoen, maar ook als ik 's middags een dutje doe. Toen ik nog in De Baarsjes woonde, hoorde ik ook wel eens een 'telefoon'. Dat was dan niet het geluid van de telefoon die ik toen had, maar het gerinkel van zo'n ouderwetse telefoon. Dan wist ik dus meteen, dat het niet echt was. De telefoon heb ik sinds ik in Noord woon niet meer gehoord.

Die fantoombel maakt nooit onderdeel uit van een droom. Het is een geheel op zichzelf staand verschijnsel. Als ik de 'straatbel' hoor weet ik meteen dat het 'fake' is omdat hij nooit drie keer, maar altijd slechts één keer overgaat.

Vanochtend werd ik wakker van de bel, niet de 'straatbel', maar de 'halbel'. Die doet zich veel minder vaak voor dan de 'straatbel'. Ik zat al op de rand van mijn bed en zag dat  het precies zes uur was. Ik wilde al naar de deur lopen, maar dan moest ik wel wat kleren aantrekken. Voor ik daar aan toe kwam bedacht ik dat de thuiszorg echt nog niet voor de deur zou staan, want die komt niet vóór acht uur. Ik kleedde mij dus niet aan en ging weer onder mijn dekbed liggen, maar bedacht toen, dat het helemaal niet uitgesloten was dat één van mijn buurvrouwen (een van hen is 92) hulp nodig zou kunnen hebben. Voor alle zekerheid heb ik toch maar even gekeken, maar er stond/zat/lag niemand voor mijn deur.

Ik zie het echt niet als een probleem (zo vaak komt het ook weer niet voor), maar vreemd vind ik het wel. Is het een (psychische afwijking? Is het vergelijkbaar met de 'stemmen' die sommige mensen horen? Kent een van jullie dit verschijnsel?

AANTREKKELIJK

De trein is een stuk vriendelijker voor het milieu dan het vliegtuig. Daar zijn we het allemaal wel over eens, toch? Dus  moeten we binnen Europa veel vaker de trein nemen i.p.v. het vliegtuig. Bij nos.nl las ik: Het kabinet wil de trein voor korte buitenlandse reizen zó aantrekkelijk maken, dat reizigers het vliegtuig laten staan.(...) Het ministerie (van Infrastructuur en Waterstaat) vroeg het Kennisinstituut voor Mobiliteitsbeleid (KiM) om dertien bestemmingen te onderzoeken, allemaal binnen een straal van 800 kilometer van Amsterdam. Maar liefst acht bestemmingen bleken zeer moeilijk vervangbaar door treinreizen.

Ik heb sowieso de trein altijd al aantrekkelijker gevonden dan het vliegtuig. Ik ben aardig wat keren naar Parijs gegaan, altijd met de trein, ook toen de Thalys nog niet bestond. De laatste keer dat ik naar Londen ging, kon ik kiezen tussen boot en vliegtuig, want die tunnel onder het Kanaal moest nog gegraven worden. Ik heb diverse keren voor de boot gekozen. Als ik nu naar Berlijn moest, zou ik er niet over peinzen erheen te vliegen, al gaat er nog geen hogesnelheidstrein heen.

Als de overheid het treinreizen binnen Europa aantrekkelijker wil maken, ziet ze daar maar één manier voor: De prijzen van kaartjes voor de internationale treinen moeten flink omlaag. Nou, ze heeft daar al een goed begin mee gemaakt: "Het internationale treinverkeer loopt lichtjaren achter op de luchtvaart", schrijven topmannen Elbers en Van Boxtel. Ze kritiseren het kabinet, dat de btw op treinkaartjes wil verhogen van 6 naar 9 procent.  (Onderstreping toegevoegd.) Intussen kunnen de luchtvaartmaatschappijen de (vervuilende) kerosine  nog steeds zonder accijns aanschaffen. Over de prijs van vliegtickets wordt, anders dan voor treinkaartjes, nog altijd geen btw geheven.

Als de overheid internationaal treinreizen aantrekkelijker (=goedkoper) gaat maken, doet ze dat van onze centen. Ze moet gewoon het vliegen onaantrekkelijker (=duurder) maken. Dat betaal jij dus ook. Nou, en? De vervuiler betaalt, toch/

BEPERKING

Over een maand gaat hij dan eindelijk rijden: de Noord/Zuidlijn. Voor mij komt dat wel goed uit, want ik woon op een steenworp afstand van het beginpunt in Amsterdam-Noord. Ik kan dus wat vaker de stad in zonder inschakeling van het Aanvullend Openbaar Vervoer. Maar niet alle 'Noorderlingen' zullen bijzonder gelukkig zijn met de Noord/Zuidlijn.

Tot de ingebruikname van de Noord/Zuidlijn rijden er diverse GVB-bussen vanuit Noord naar het Centraal Station. Na 22 juli a.s. rijdt er geen enkele bus meer naar CS en daarmee het Centrum van de stad. Je zul altijd moeten overstappen op de Noord/Zuidlijn. Dat is allemaal niet zo erg als je nog redelijk jong en kwiek ter been bent, maar voor sommige van mijn leeftijdgenoten of nog oudere zal dat geen pretje zijn. Een lezeres schrijft in Het PAROOL: Noord wordt weer als ­vanouds een stiefkind van Amsterdam. Maar bij het GVB zijn ze "trots en blij dat de Noord/Zuidlijn gaat rijden, maar we vinden het ook spannend." Er zullen "zeker het eerste half jaar, de nodige kinderziektes optreden." Het voortdurend overstappen  door 'Noorderlingen' beschouwt het GVB niet als een kinderziekte. Vervoerstechnisch zijn de 'Noorderlingen' gewoon reizigers met een beperking. Over een paar jaar zijn ze daar wel aan gewend.

ANTWOORD

In vrijwel alle Europese landen gaat het slecht met de sociaaldemocratische partijen. De Nederlandse PvdA is daar een uitstekend voordeel van. Gisteravond besteedde Nieuwsuur daar uitgebreid aandacht. Er wordt op dit moment naarstig gezocht naar oorzaken en oplossingen. In Denemarken hebben ze een heel duidelijk  antwoord gevonden en dat ligt vooral op het gebied van migratie en integratie. Volgens de sociaaldemocraten daar hebben ze de problemen altijd ontkend en was het een taboe om daarover te praten. PvdA-leider Asscher ging naar Denemarken om daar meer over te weten te komen.

Voor Wilders, en in zijn voetsporen Baudet, is het praten over problemen met immigratie en integratie helemaal geen taboe: alle immigranten die je niet kunt betitelen als 'expats' moet je gewoon buiten onze grenzen houden. Wilders laat niet na te benadrukken dat aan het eind van deze eeuw (Dat duurt nog 82 jaar!) miljoenen Afrikanen staan te trappelen om de Middellandse zee over te steken om hier werk, eten en een sociale huurwoning te krijgen. Het merendeel is ook nog eens moslim en voordat je het weet is het boerkaverbod niet alleen afgeschaft, maar worden alle vrouwen verplicht een boerka te dragen. Het is nog niet duidelijk of integraalhelmen en bivakmutsen dan ook verplicht worden.

Je mag toch hopen dat de PvdA niet gaat proberen haar verlies goed te maken door plotseling immigranten te verketteren. Het is natuurlijk ook onzin het verlies met name te wijten aan het PvdA-standpunt over immigranten en aan het taboe daarover te praten. Toe ik ruim achttien jaar geleden afscheid nam van de PvdA was dat vooral omdat ze, op welk terrein dan ook, geen duidelijke standpunten innam, want dat zou stemmen kosten. In de vorige kabinetsperiode was Asscher zelf als minister verantwoordelijk voor integratie. Ik kan me niet herinneren dat hij toen voor een duidelijk beleid heeft gestaan. De PvdA was een braaf uitvoerder van VVD-beleid. Waarom zou je dan nog op de PvdA stemmen?

WEGPESTEN

Waar is de regering nou weer mee bezig? We denken allemaal, dat ze er alles aan doet, bijvoorbeeld door door dat gedoe die dividendbelasting, om buitenlandse hier te krijgen en te houden. Dat is, denk ik, ook wel zo, maar ook de regering moet niet alleen op de groten letten, maar ook op de kleintjes, de zogenaamde expats. Er komen niet alleen, hopen we tenminste, grote internationals naar ons land, maar ook superslimme IT-techneuten. Die werken dan, volgens Het Parool, de acht grootste techbedrijven van Nederland, zoals de Amsterdamse techgiganten Booking.com, TomTom en Adyen.

Die expats hebben het in Amsterdam toch al zo moeilijk vanwege de hoge huizenprijzen en nou gaat de regering ze ook nog eens (weg)pesten: Het kabinet wil vanaf 1 januari voor alle 56.000 buitenlandse kenniswerkers, ook die hier al zijn, de duur van het belastingvoordeel dat ze genieten inperken van acht tot vijf jaar. (...) Uit onderzoek van salarisbedrijf Holland Payroll blijkt dat ruim een kwart van de Nederlandse werknemers een expat als collega vervelend vindt - jongeren meer dan 50-plussers. De 'expatbonus' moet worden afgeschaft, vindt 45 procent.

Mij staat bij dat Mark Rutte ooit eens, als reactie op het ongenoegen dat Nederlanders van buitenlandse afkomst uitten, opmerkte: "Nou, dan pleuren ze toch op." Dat zou ik ook willen zeggen tegen die expats, die nog altijd vijf jaar krijgen om te wennen aan die 'ongunstige' Nederlandse omstandigheden. En als die "techgiganten" bang zijn om die slimmeriken te verliezen, dan betalen ze die uit eigen zak toch wat meer. Ze kunnen het toch doorberekenen aan hun klanten?

VOETBAL

Gisteren schreef ik het nog:"Ik vind voetballen in principe best een aardige sport om naar te kijken". Ik weet ook wel dat er veel Nederlanders zijn die helemaal gek worden als er zoiets als een EK of WK gehouden wordt en dat ze elke wedstrijd willen zien. Maar er zijn ook nog best veel Nederlanders die niet elke wedstrijd - of geen enkele wedstrijd - hoeven te zien. Waarom wordt er dan, voor de totale duur van het WK, elke dag van 13:00 uur tot middernacht op NPO1 uitsluitend aandacht besteed aan voetbal? Oké, aan schaatsen, 'mijn' sport, wordt ook veel aandacht besteed, maar zo'n toernooi duurt hooguit drie dagen. Van de Tour de France, toch ook een redelijk populair gebeuren, worden slechts enkele etappes integraal uitgezonden. Voor de rest moeten we het met samenvattingen doen.

Laten we eerlijk zijn: zijn alle tot nu gespeelde wedstrijden werkelijk van zo'n hoog niveau geweest  dat de echte liefhebber die voor geen geld gemist zou willen hebben? Dat geloof je toch zelf niet?

Ik heb geen enkele wedstrijd van begin tot eind gezien. Ik zie af een toe een klein stukje. Na afloop van een ander programma waar ik naar gekeken heb, zap ik wel eens naar NPO1 en zie dan de laatste 10 of 15 minuten van een wedstrijd. Tot nu toe heb ik uit de commentaren na afloop (van kenners) begrepen dat het niet altijd kwalitatief geweldig voetbal was, QED.

Nog zoiets geks: 'wij' doen niet mee aan het WK, maar je schijnt niet goed te kunnen kijken als je niet (plaatsvervangend) vóór een van de deelnemende landen bent. Willem-Alexander is voor Argentinië, omdat hij dat met Máxima heeft afgesproken. Meer Nederlanders zijn voor België, want dat zijn onze buren. Wat minder zijn voor Marokko, wat daar spelen een aantal Nederlanders mee. Vraagje:Wil jij meer of minder Nederlanders in het Marokkaanse elftal?