woensdag 4 augustus 2010

Collectief

"Als je maar gezond bent." "Gezondheid is het hoogste goed." Om met dominee Gremdaat te spreken: "Kent u die uitdrukkingen, beste mensen?" Natuurlijk ken je ze en naar waarschijnlijkheid ben je het er helemaal mee eens. Daar volgt uit dat we er wat voor over hebben om ziektes en gebreken zo snel en goed mogelijk te herstellen. Daar hebben we de gezondheidszorg voor. Omdat de kosten daarvan in individuele gevallen soms zeer hoog kunnen oplopen hebben we de verplichte zorgkostenverzekering, waarvoor we de verplichte premies betalen. In een document van Achmea dat ik op het internet aantrof zag ik dat naar verwachting de zorgkosten in 2030 22% van ons Bruto Nationaal Product zullen uitmaken en dat schijnt veel te veel te zijn. In Trouw las ik: Vooral de zorgkosten nemen zeer snel toe, meldt een woordvoerder van het CBS. Ten opzichte van 2008 werd vorig jaar 6 procent meer uitgegeven aan gezondheidszorg. Daarmee stijgen de zorgkosten op dit moment veel sneller dan de kosten van de oudedagsvoorziening: de uitgaven voor AOW en aanvullende pensioenen.

In 2009 kostte de zorg ons een kleine 60 miljard euro. In hetzelfde jaar gaven we (volgens het CBS) ruim 13 miljard euro uit aan vakanties, waarvan ruim 11 miljard in het buitenland. We gaven 3 miljard uit aan cosmetica. Er zal ook wel uit te rekenen zijn hoeveel we uitgeven aan ziekmakende dingen, zoals teveel eten (en dan heb ik het nog niet over ongezond eten). Als we 'ergens' 1 miljard moeten bezuinigen, waar zou jij dat dan doen?

Je kan natuurlijk klagen over de hoge en nog steeds stijgende kosten van de gezondheidszorg, maar als de dokter je vertelt dat je kanker hebt en moet worden opgenomen zul je echt niet zeggen: "Weet u wel wat dat kost?" Ga je toch naar het ziekenhuis, dan zeg je na de operatie niet: "Laat de bestraling en de chemotherapie maar zitten. Het is al duur genoeg geweest zo." Je wilt dat ze alles uit de kast halen, tot en met de meest moderne behandelmethoden en medicijnen aan toe. Omdat iedereen dat wil, gaan de kosten steeds verder omhoog. Moeten we maar stoppen met nieuwe ontwikkelingen? En omdat er steeds meer ouderen, met hun kwaaltjes, komen gaan de kosten ook omhoog. Maar een maximumleeftijd stellen is een wel erg rigoureuze maatregel.

Nu bemoeit de overheid zich niet met hoeveel wij aan vakantie of cosmetica uitgeven. Het interesseert haar niet zoveel of we daaraan een miljardje meer of minder uitgeven. Maar het geld dat we aan onze gezondheidszorg uitgeven behoort tot de zogenaamde collectieve lasten. Die bepalen hoeveel jij overhoudt voor vakantie, cosmetica en andere leuke en nuttige dingen. Dus wil de overheid op de kosten van de gezondheidszorg bezuinigen en hoe doet ze dat? Door eigen bijdragen of eigen risico in te voeren of te verhogen. Door bepaalde behandelingen of hulpmiddelen niet meer of minder te vergoeden.  Wordt de zorg daardoor goedkoper? Geen cent! Er wordt alleen een deel van de kosten van de collectieve lasten overgeheveld naar de individuele lasten. De jonge gezonde man houdt ineens meer over dan zijn oude, ziekelijke buurvrouw die nog wat minder overhoudt dan voorheen. Nou ja, die ging toch al niet op vakantie.
x

dinsdag 3 augustus 2010

Voorbeeld

In Denemarken doen ze het al negen jaar met een minderheidsregering die gedoogsteun krijgt van een PVV-achtige partij. Kunnen we daar een voorbeeld aan nemen? Met andere woorden: het zou allemaal best eens mee kunnen vallen met de slechte invloed van de PVV? Ik weet het niet.

In mijn tijd hebben we hier nog nooit een minderheidskabinet gehad, afgezien van korte perioden na een kabinetscrisis, zoals we nu hebben. Dat waren dus demissionaire (romp)kabinetten. Op zich vind ik een minderheidskabinet helemaal niet zo verkeerd: omdat zo'n kabinet naar wisselende meerderheden moet zoeken, kan van tijd tot tijd iedere partij met een redelijke aantal vertegenwoordigers in het parlement wel een keer (gedeeltelijk) haar gelijk krijgen. Iedereen blij, toch?

Maar net als in Nederland is er in Denemarken maar één partij die gedoogt. Trouw schrijft daar o.a. dit over: De basisovereenkomst is dat de Deense regering allereerst een meerderheid opzoekt met de Deense Volkspartij DF. (...) Elk najaar maakt de regering afspraken met de Deense Volkspartij (DF) volgens het principe 'voor wat hoort wat'. Tijdens het overleg over de begroting, waarin DF ook partner is, worden algemene afspraken voor het komende regeringsjaar gemaakt. In ruil voor brede gedoogsteun, krijgt DF haar zin op het gebied van immigratie-, integratie- en asielbeleid en op het gebied van ouderenzorg, de andere speerpunt van de partij. In feite is die DF een gewone regeringspartij, maar ze levert geen ministers, maar Trouw schrijft ook: De Deense Volkspartij is geen anti-establishment partij meer, zoals in het begin. Kjaersgaard hamert er keer op keer op dat de trouwe gedoogsteun van haar partij in de nabije toekomst moet worden beloond met ministersposten.

Dat bedoel ik nou: na een tijdje zou men eraan kunnen wennen dat de PVV 'gewoon' meedoet. Dan kun je haar toch ook gewoon laten meeregeren? Wie weet gaan de scherpe kantjes er bij de PVV ook wel af na een tijd min of meer verantwoordelijkheid dragen. Maar wat is de PVV eigenlijk zonder die scherpe kantjes? Ze doet links als dat lekker ligt of rechts als dat lekker ligt. Ze doet wat de 'borreltafel' wil. Nu maar afwachten wat de borreltafel vindt van 18 miljard bezuinigen.
x

maandag 2 augustus 2010

Democratie

Een al wat bejaarde uitspraak: "Democratie is de dictatuur van de helft plus één." Het is bepaald niet uitgesloten dat we binnenkort een kabinet krijgen dat overeind wordt gehouden door de steun van een 'partij' die - ik zeg het heel voorzichtig - de rechten van de mens niet geheel gelijkwaardig over de inwoners van het land wenst te verdelen. Denkend aan 'Animal Farm' van George Orwell lijkt de leus: "Alle godsdiensten zijn gelijk ... eh ... dat wil zeggen ... als ze op de Bijbel of de Tenach zijn gebaseerd."

De meerderheid van de bevolking staat, althans voorlopig, achter zo'n kabinet. Kunnen we nu zeggen dat daarmee zo'n kabinet 'democratisch gelegitimeerd' is? Ik ben niet zo pessimistisch dat ik dit als de eerste stap naar de afgrond beschouw. Zo lang houdt zo'n kabinet het niet vol. Maar ik vind het toch een enigszins veeg teken dat twee onverdacht democratische partijen het aanvaardbaar achten de uitvoering van hun plannen mogelijk te maken door het aanvaarden van steun van een 'partij' die op zijn best er een wat verwaterde opvatting van democratie op nahoudt.

Het wezen van de democratie is niet dat de meerderheid besluiten mag nemen waaraan ook de minderheid zich zal moeten houden. Het wezen is dat de meerderheid de grondrechten - zoals vrijheid van godsdienst en vrijheid van pers - te allen tijde zal waarborgen, ook als de opvattingen van de minderheid niet overeenkomen met die van de meerderheid. Die waarborgen, waarop Geert Wilders terecht, maar tot vervelens toe, een beroep doet, worden door de PVV niet aan alle minderheidsgroepen toegezegd. Daarmee maakt zij zich ongeschikt tot regeren. Een partij die, uit pragmatische overwegingen, wel haar steun aanvaardt, heeft een keuze gemaakt: voor vieze handen.
x

zondag 1 augustus 2010

Meerderheid

Het geeft natuurlijk een lekker gevoel van stabiliteit als we een kabinet krijgen dat kan rekenen op steun van een meerderheid in het parlement. Maar vinden 'wij', Nederlanders, het niet veel mooier dat we nu wellicht (ik houd nog een slag om de arm) een kabinet krijgen dat kan rekenen op de steun van een (ruime) meerderheid van het volk? Ik citeer me zelf nog maar een keer: "Volgens een peiling van Maurice de Hond, lees ik in Trouw, vindt 63% van de Nederlanders het een goed plan dat er een kabinet komt van VVD en CDA met gedoogsteun van de PVV." Dat schreef ik afgelopen maandag.

De gevoelens van de meerderheid woorden vaak treffend verwoord bij 'geenstijl.nl'. Een paar citaten:
- Het is te mooi om waar te zijn.
- mooi zo, geen PvdA, GL, SP en de andere linksche kloek
- Niets links in de regering is wat mij betreft altijd +1

Neem nou eens even aan dat dat gedoogde minderheidskabinet er inderdaad komt. Stel je voor welke maatregelen dat gaat nemen. Vraag je vervolgens af: hoe lang zal die ruime, bijna tweederde, meerderheid achter dat kabinet blijven staan?
X

zaterdag 31 juli 2010

Safe

De zeer behoudende calvinisten hebben vaak last van een geconditioneerde reflex, ook wel 'Pavlovreactie' genoemd. Die reactie is: 'nieuw' = 'fout' of 'zondig'. Dat was al het geval bij de eerste stoomtrein, die als instrument van de duivel werd beschouwd. De Heere der heirscharen immers vond dat met de zeilboot, de trekschuit en de diligence de zondige mens over de ultieme middelen van vervoer beschikte. De radio, de film en de tv zijn andere bekende voorbeelden van nieuwerwetse fratsen die de toets der kritiek op basis van de Drie Formulieren van Enigheid niet konden doorstaan. Hoewel: de radio stamt uit (mijn) grootvaders tijd en na ampele heroverweging is God de Vader - en in navolging degenen die boven ons gesteld zijn - tot de conclusie gekomen dat zich door Zijn ether verplaatsende radiogolven niet als zondig beschouwd behoeven te worden. Het via dezelfde ether verzenden en ontvangen van bewegende beelden is echter nog steeds een gruwel in Zijn ogen, evenals bewegende beelden die op een filmdoek worden geprojecteerd.

Het is welbeschouwd merkwaardig te noemen dat God de ontwikkelingen in de ICT-sector nauwelijks een strobreed in de weg gelegd heeft. Het gaat hier immers om technologie en dan denk je toch al gauw aan de duivel en zijn listen. Het waren uitgerekend twee steunpilaren van de Gereformeerde Gemeente (veel behoudender en bevindelijker vind je ze niet), de gebroeders Baan, die in de jaren '90 innovatieve (en lucratieve) software op de markt brachten vanuit stoer calvinistische bruggenhoofden als Rijssen en Barneveld. Zelfs een nog modernere ontwikkeling, het internetten, behoeven, begrijp ik uit een artikel in Trouw,  de leden van de Gereformeerde Gemeente niet aan zich voorbij te laten gaan. (Ik vermoed dat zij, met God, tot de conclusie zijn gekomen: "If you can't beat them, join them.") Het is natuurlijk de eerste durfals in die kringen wel opgevallen dat via dat internet bewegende beelden, soms van de meest perverse soort, en andere zaken die met geen mogelijkheid Gods goedkeuring kunnen wegdragen, tot de gelovigen kunnen komen. Maar zoals een dichter eens gezegd heeft, "God slaat geen grote wond of geeft er pleister bij." Leden van de Gereformeerde Gemeente in Nederland moeten met een filter internetten. Bij huisbezoeken worden zij daarop gewezen. Daartoe heeft de synode van de Gereformeerde Gemeente besloten. Dat filter wordt geleverd door 'Kliksafe'. Kliksafe heeft volgens Bostelaar (woordvoerster van het bedrijf) 14.000 particuliere klanten. Ook maken ruim 150 scholen en 100 bedrijven gebruik van het internetfilter, dat websites blokkeert die 'niet verantwoord' worden geacht voor de orthodox-protestantse surfer.

Op Kliksafe.nl zie ik verschillende mogelijkheden voor particulieren: "Particulieren kunnen kiezen uit inbellen, er zijn dan 3 abonnementsvormen: Basis (e-mailen en internetbankieren), Plus (alleen toegang tot 150.000 gescreende sites) en Pro (combinatie van Plus en toegang tot gefilterd internet). Ook ADSL-abonnementen met Pro-filtering behoren tot het productenaanbod. Het Pro-filter van Kliksafe is een combinatie van de drie filtervarianten." Via Google kwam ik de vraag van een jongen tegen: "Op school hebben wij een kliksafe filter op de pc zitten, weet misgien iemand hoe je dit filter kunt uitschakelen/omzeilen???? Het is soms namelijk nogal irritant als site's geblokt worden terwijl je weet dat er niks verkeerds op staat." Ja, zo'n jongen weet nog niet precies wat wel of niet verkeerd is. En wat doet de volwassen orthodox-protestantse stouterik die de huisbezoekende ouderlingen trots zijn Kliksafefilter toont? Hij schaft zich een netbook met dongel aan, zodat hij in de auto, in de trein, in het park alles kan zien wat hij zien wil. Net als zijn broeders en zusters in de Heer weet hij: "Hoe groter de zonde, hoe groter de genade."
X

vrijdag 30 juli 2010

Weerstand

Je hoort er nauwelijks iets over, maar intussen zit Mark, Geert en Maxime al vier dagen met elkaar te overleggen. Het is weliswaar informeel, maar als je na vier dagen overleg nog steeds niet ruziemakend de geheime gesprekslocatie verlaten hebt, is er kennelijk toch iets moois aan het opbloeien. Nog maar kort geleden moesten Maxime en zijn achterban niets van de PVV hebben, maar de Volkskrant schrijft: Het is bij de geheime gesprekken tussen VVD, PVV en CDA niet meer de vraag óf, maar hoe de rechtse samenwerking kan worden vormgegeven. De kop boven het artikel is veelzeggend: Weerstand CDA tegen PVV brokkelt geleidelijk af.

De PVV wil met de rechtse samenwerking vooral scoren op immigratie, veiligheid en betere zorg. Nou, het zal voor de Mark en Maxime geen enkel probleem zijn Geert daarin een heel eind tegemoet te komen. Programmatisch waren ze het er al over eens dat er niet gemorreld wordt aan de hypotheekrenteaftrek en dat er geen kilometerheffing komt. Het "Nee!" tegen de verhoging van de AOW-leeftijd had Geert al ingeslikt. Wat blijven er dan nog voor heikele punten over? De 'kopvoddentaks' krijgt Geert niet, maar waarom zouden hem geen boerkaverbod gunnen? Daar staat zo'n beetje heel Nederland achter. De bezuinigingen? Die variëren van (in 2015) 23,7 miljard (VVD) tot 15,7 miljard (CDA). De PVV zit daar bijna precies tussenin. Daar komen ze dus ook wel uit.

PVV-leider Wilders zou, analoog aan de werkwijze van zijn zusterpartij in Denemarken, de gedoogvariant prefereren. In dat geval kan hij meedoen met de restauratie van Nederland na de financiële crisis, maar ondertussen het PVV-geluid blijven vertolken. Daar moest ik even over nadenken, maar ik kwam eruit. Twee 'gevestigde' partijen zien hun kans schoon een belangrijk deel van hun programma uit te voeren door gebruik te maken van de steun van een, in mijn visie, wat dubieuze partij. Die krijgt op haar beurt de gelegenheid toch haar dubieuze gebral te blijven uiten. Nou ja, ik schreef het afgelopen maandag al: "Volgens een peiling van Maurice de Hond, lees ik in Trouw, vindt 63% van de Nederlanders het een goed plan dat er een kabinet komt van VVD en CDA met gedoogsteun van de PVV." Het land krijgt het kabinet dat het verdient.
x

donderdag 29 juli 2010

Kort

Het was voor mij geen nieuwtje, maar gisteren was het weer eens in de Volkskrant te lezen: Ruim een op de drie autoritten is korter dan vijf kilometer. Als die korte ritjes zouden worden vervangen door lopen of fietsen, zou er 500 miljoen liter brandstof per jaar minder gebruikt en 750 miljoen euro bespaard worden. Er zouden ook nog eens tonnen minder CO2 uitgestoten worden.

Veel van die korte autoritjes worden gemaakt voor het doen van boodschappen bij een supermarkt, waar je alles voor een hele week haalt. Tot voor kort was daar ook nog een redelijk excuus voor: in verband met (het heen en weer reizen naar en van) het werk was het moeilijk om dagelijks boodschappen te doen, want de winkels gingen om zes uur dicht. Sinds enige tijd echter zijn zo'n beetje alle supermarkten tot tien uur 's avonds open en 's zondags overdag. Ik doe mijn hele leven lang al dagelijks boodschappen, dus ook toen ik werkte. Kwestie van organiseren.

Wat ik ook veel gedaan heb is allerlei zware dingen (bier, wijn, kattenvoer, grit voor de kattenbak) van tijd tot tijd door AH laten bezorgen. Daar betaal je inderdaad wat extra's voor, maar dat heb je dus al terugverdiend door niet met de auto te gaan winkelen. Uit een rondje googelen is mij gebleken dat veel supermarkten gratis bezorgen.

Wat hebben we dan nog voor excuus over? Je komt later aan de warme hap toe. Dat is ontegenzeggelijk juist. Maar is het erg? Daar staat weer tegenover dat je niet één keer per week hoeft te gaan bedenken wat je de komende week allemaal nodig hebt. Ik stel mijn menu vaak pas samen in de supermarkt of op weg erheen.

"Maar ik laat me toch niet voortdurend kletsnat regenen bij het boodschappen doen?" Ook dat is een smoes. Uit jarenlang dagelijks heen en weer fietsen naar het werk weet ik (en weten vele andere fietsers) uit ervaring dat - als je op redelijk vaste tijdstippen fietst - het gemiddeld één keer in de drie á vier weken voorkomt dat je in de regen fietst. Het komt maar zelden voor dat het een dag lang onophoudelijk regent en nog minder dat het ook nog dagen aanhoudt.

We stonden ooit op een camping in Engeland, op een grasveld kleiner dan een voetbalveld. Wij stonden aan de korte kant. Aan de lange kant, vrijwel recht tegenover het toiletgebouw, stond een bungalowtent. Het regende, maar niet echt hard. Er kwam een man uit die tent. Hij stapte in zijn auto en reed om het grasveld heen naar het toiletgebouw. Een paar minuten later keerde hij terug. Zulke mensen zullen de auto nemen als ze om de hoek een pakje thee moeten halen, ook als het mooi zonnig weer is. Ze zitten op het eindpunt van een ontwikkeling. Die ontwikkeling begint met het boodschappen doen met de auto.
x