Specialisten

42 jaar geleden begon ik te werken in het ziekenfondswezen. Er werd toen wel eens gezegd dat medisch specialisten wel erg veel (sommigen zeiden zelfs "Exorbitant!") verdienden. Er werd ook wel eens voor gepleit specialisten in loondienst van een ziekenhuis te laten werken. Nou, veel specialisten kregen het schuim op de mond als ze dat hoorden.

Anno 2010 schrijft de Volkskrant dat volgens minister Ab Klink de specialisten te veel verdienen. Hij wil ze nu betalen via een budgetsysteem. Dat budget wordt beheerd door de ziekenhuisdirecties. Specialisten roepen al dat dit een verkapte loondienst is. We zijn, kortom, in 42 jaar geen stap vooruit gekomen.

Intussen werkt al bijna 50% van alle specialisten in loondienst, maar de diehards onder de vrijgevestigde specialisten zijn hun acties al aan het voorbereiden. Klink ziet 130.000 per jaar als minimum- en 285.000 als maximuminkomen. Zelfs van dat minimum moet je rond kunnen komen en dat maximum ligt ruim boven de Balkenendenorm.

Specialisten hanteren wel als argument dat ze meestal pas veel later dan anderen echt in hun beroep aan de slag kunnen. Tot die tijd maken ze als co-assistent veel uren zonder daar redelijk voor betaald te worden. Daar zit iets in. Ze zouden dus eens kunnen gaan praten met de specialisten die hun veel van het werk laten doen, waarvoor zij  een declaratie indienen. Zeker, de specialist blijft verantwoordelijk en die verantwoordelijkheid is ook een reden voor het hoge inkomen. Maar in mijn familiekring heb ik meegemaakt dat zo'n specialist tot aan de Hoge Raad die verantwoordelijkheid bleef ontkennen. Hij moest uiteindelijk een boete van wel 5000 gulden betalen. En dat voor een fout die de dood tot gevolg had.

In mijn ziekenfondstijd heb ik ooit gesproken met een frauderend röntgenoloog: hij declareerde meer dan hij in feite deed en dat konden we spijkerhard aantonen. Zijn 'excuus': "Ik werk in een klein ziekenhuis en dan kom ik niet op hetzelfde inkomen als mijn collega's in grotere ziekenhuizen."

Er zijn ongetwijfeld artsen die hun beroep uit idealisme beoefenen. Als de arts die mij behandelt ruiterlijk erkent dat hij dat doet vanwege het riante salaris vind ik dat prima. Hij hoeft alleen maar een vakman te zijn. Daarna wil ik wel met hem in discussie gaan over de hoogte van zijn inkomen.
x

Uniek

Natuurlijk zijn 'we' na vandaag nog niet uitgepraat over het WK-voetbal. In ieder geval komt het allemaal uitgebreid terug in allerlei terugblikken die we tegen het eind van het jaar op tv zullen zien. Je kan er donder op zeggen dat het elftal zal worden verkozen tot (mannen)sportteam van dit jaar.

Vandaag kun je nog een keer laten blijken hoeveel waardering je hebt kunnen opbrengen voor wat 'onze' jongens hebben gepresteerd. Amsterdam geeft het goede voorbeeld. Ze hebben dan wel de finale verloren, maar daar doet Eberhard van der Laan, de kersverse burgemeester van Amsterdam, niet moeilijk over, blijkt uit Het PAROOL: "De spelers hebben gevochten als leeuwen en zijn pas na 120 minuten door de knieën gegaan. Dit is een unieke prestatie die een boottocht verdient," aldus de woordvoerder van de Amsterdamse burgemeester. Het is minstens zo uniek drie keer een WK-finale te verliezen en elke keer in een ander werelddeel.

De KNVB heeft ook aardig verdiend. Die krijgt van de FIFA 24 miljoen dollar, rond de 19 miljoen euro. Ze willen bij de KNVB niet zeggen welke premie de voetballers krijgen. Volgens geruchten, die ik ergens vermeld zag staan, krijgen ze 200.000 euro de man. Dat is ruim zes bruto modale jaarinkomens, terwijl ze gewoon in de tijd van de baas aan het bijklussen waren. (Ze komen er nog bekaaid af vergeleken met de Spanjaarden, die 600.000 euro de man krijgen.)

De afgelopen weken heb ik me diverse malen nogal kritisch uitgelaten over het voetballen. Ter afsluiting zeg ik het nog maar eens: ik kijk met plezier naar een aantrekkelijke voetbalwedstrijd. Ik heb geen moeite met enthousiaste supporters die door dik en dun achter 'hun' club staan.  Maar ik heb nu eenmaal een hekel aan collectief nationalisme en massahysterie. Ik heb het hele WK grotendeels via kranten en journaalbeelden gevolgd. Daaruit heb ik begrepen dat in tien wedstrijden 'Oranje' slechts enkele momenten goed voetbal heeft laten zien. Moet ik ze daarvoor gaan huldigen?
X

Goh!

Errug, hè? Daar heb ik geen woorden voor.
x

Herkomst

Het zal wel weer aan mij liggen, maar pas sinds het NOS-journaal van vrijdag 9 juli 2010 weet ik dat Giovanni van Bronckhorst van Molukse herkomst is. "Giovanni" deed mij altijd meer aan Italië denken en "Bronckhorst" is ook de naam van een gemeente in de Achterhoek, niet op Ambon. Dat Khalid Boulahrouz en Eljero Elia geen typische Friezen of Zeeuwen  waren had ik al vrij snel door, maar Giovanni: nee.

Het is volstrekt onbelangrijk, maar Giovanni is maar voor de helft Moluks (zijn vader is afkomstig uit een andere Indonesische regio), maar intussen, las ik in Trouw, gaan ze op Ambon helemaal uit hun dak: Ambon is vertegenwoordigd bij de finale van het WK-voetballen! En als 'hun' Giovanni dan ook nog eens een fraai doelpunt scoort tegen Paraquay, zijn ze maar wat blij dat ze tot half vier 's nachts zijn opgebleven om dat allemaal te mogen meemaken.

Omdat ik nog wel eens naar sport kijk, hoor ik wel eens iets zeggen in de trant van: "De finale van het kleiduiven schieten heeft nog een Nederlands tintje, want de overgrootvader van moederszijde van Ernesto Salchicha y Jambon werd geboren in Etten-Leur." Moet ik dan iets rechter op gaan zitten, of mag ik een extra pilsje inschenken als Ernesto wint? Of geeft 'Nederlandse overgrootvader' alleen maar recht op één extra toastje met brie of peperpaté?

Ik vind het allemaal heel verwarrend. Stel dat vanavond Eljero het winnende doelpunt maakt. (Hij valt in voor de onderuit geschopte Robben.) Is dat dan een Surinaams doelpunt of een Nederlands doelpunt? Zit er nou voetbaltalent in zijn Surinaamse genen of heeft hij het voetballen gewoon geleerd bij SV Voorburg, Forum Sport en Tonegido? Of moet ik het ruim zien? Het is een Nederlands doelpunt, maar er is niets tegen dat ze in Paramaribo en Nickerie juichen, omdat het ook een Surinaams doelpunt is. Of omgekeerd.

Ik weet niet zoveel van genealogie en genetica, maar ik weet wel dat het DNA van mens en chimpansee voor ongeveer 95% overeenkomt. Straalt het (mogelijk ultieme) succes van het Nederlandse elftal ook een beetje af op de chimpansees? Ik zou vanavond naar het Museumplein kunnen gaan om daar het gedrag van 80.000 toeschouwers te bestuderen bij een mogelijk Nederlands doelpunt. Dat zou nog best eens tot leuke conclusies kunnen leiden.
x

Inspanning

Als zondagavond rond 22.15 uur in het Soccer City Stadion in Johannesburg het laatste fluitsignaal klinkt (of wat later als er verlengd moet worden, of nog wat later als er strafschoppen genomen moeten worden), heeft het Nederlands elftal in bijna vier weken tien wedstrijden gespeeld. Het heeft dan 15 uur (+ nog wat 'blessuretijd') gewerkt. Ja, dat is een tendentieuze opmerking. We moeten alle trainingen tussendoor er ook bij optellen. Maar ik denk niet dat ze gemiddeld acht uur per dag gewerkt hebben.

In een uitgebreid artikel in de Volkskrant wordt door een inspanningsfysioloog uitgelegd dat die voetballers het maar zwaar hebben. Ze hebben allemaal een vermoeiend seizoen achter de rug en over niet al te lange tijd begint het volgende vermoeiende seizoen. Dat hebben ze elk jaar, maar dit jaar nog die tien extra wedstrijden. Het leven van een topvoetballer is als een perpetuum mobile. Van Agt (die fysioloog): 'Ze moeten een jaar lang goed in hun vel zitten. (...) Het houdt nooit op en dat gaat eens ten koste van de kwaliteit. Je kunt niet eindeloos grenzen blijven verleggen. Ik voorzie dat spelers het straks niet meer accepteren.'

Als je dat zo leest, is het niet zo gek dat wij dinsdag massaal naar Amsterdam gaan om die jongens, of ze nou kampioen zijn geworden of niet, uit de grond van ons hart te bedanken voor wat ze voor ons fysiek en mentaal hebben willen opbrengen. Of ...?

Die jongens oefenen hun beroep uit tot pakweg hun vijfendertigste, voor een salaris waar de meeste mensen alleen maar van kunnen dromen. Als ze verstandig zijn, laten ze zich zodanig financieel adviseren dat ze zich na hun vijfendertigste nooit meer zorgen hoeven te maken over hun financiële oude dag. Dan kunnen ze nog wat bijklussen door hier en daar een clinic te doen, een winkelcentrum te openen of aan een lullig spelletje op tv mee te doen.

Vergelijk zo'n voetballer nou eens met een verpleegkundige. Die heeft een beroep dat fysiek en mentaal veel van een mens vraagt. Die verdient aanmerkelijk minder dan die voetballer. Die heeft geen team van fysiologen en -therapeuten, artsen, psychologen en weet ik veel om zich heen om daarop bij fysiek of mentaal ongemak een beroep te doen. Die mag naar het spreekuur van de Arbodienst. Die kan na het vieren van de vijfendertigste verjaardag niet de lier in de wilgen hangen. Die mag dan nog ruim dertig jaar doorwerken. En hard doorwerken! Na de vakantie wacht er gewoon weer een nieuw seizoen waarin ze, net als in het vorige seizoen, vol aan de bak moeten. Ze krijgen nooit een 'applauswissel'. Ze kunnen wel aangeven dat ze wat moe zijn, maar er is geen reservebank, laat staan dat er zich al een vervanger aan het warmlopen is. Er springen geen duizenden mensen overeind bij het verrichten van een uitzonderlijke prestatie. Een fout kan veel fataler gevolgen hebben dan een verkeerd gerichte terugspeelbal. "Je kunt niet eindeloos grenzen blijven verleggen. Ik voorzie dat verpleegkundigen het straks niet meer accepteren."

X

Werktitel

Het Parool stelt een aantal vragen aan Eberhard van der Laan, de nieuwe burgemeester van Amsterdam. Wat wordt - na Cohens "de boel bij elkaar houden" - zijn motto? Dat weet hij nog niet, wel een 'werktitel': verantwoordelijkheid. Amsterdammers moeten verantwoordelijkheid voor elkaar nemen. Niemand buiten of achteraan laten staan. Solidariteit, dat in de genen van Amsterdammers zit, hoort bij verantwoordelijkheid.

Voor mij heeft Eberhard zijn eerste slechte beurt gemaakt. Hij heeft zich al een tijdje kunnen voorbereiden op zijn nieuwe baan. Dan mag je, vind ik, iets meer verwachten dan zo'n cliché. Een beter antwoord zou zijn: "Dat weet ik nog niet. Laat me eerst even een paar maanden mijn gang gaan, inwerken en zo." Solidariteit is geen aangeboren eigenschap van Amsterdammers, van niemand overigens. Het is, waar je ook geboren ben of woont, een keuze.

Als over enige tijd de gemeente Gaasterlân-Sleat een nieuwe burgemeester krijgt kan die met evenveel aplomb tegen het Friesch Dagblad roepen dat de inwoners van die gemeente verantwoordelijkheid voor elkaar moeten nemen. Over enige tijd krijgen we een nieuwe minister-president. Die zal in ieder geval niet zeggen dat af en toe enige aandacht besteden aan je medeburgers wel aardig is, maar niet overdreven moet worden.

In Amsterdam zit niemand te wachten op een burgemeester of wethouder die een mooi motto bedacht heeft. Hoewel: een motto als "Weg met al die bouwputten!" zou de handjes wel op elkaar krijgen. Of: "Geen miljoenen verslindende jaren vertraagde megaprojecten!" Met "Parkeertarieven omlaag!" kan een burgemeester zich immens populair maken. Daar gaat hij helemaal niet over, maar wie weet er nou precies waar hij wel over gaat?

Bij zijn installatie zei Eberhard dat hij met zijn neus in de boter gevallen is. Jazeker: koud een week burgemeester mag hij alle Amsterdammers en nog een paar honderdduizend niet-Amsterdammers voorgaan in de huldiging van 'onze' jongens die terugkeren uit Zuid-Afrika. Ik zou geen betere gelegenheid weten voor het debiteren van een hele reeks gemeenplaatsen. Sterker nog: 'we' willen dan alleen maar gemeenplaatsen horen en zullen op onze wenken bediend worden.
x

Resultaat

Je moet toch minimaal 40 zijn om bewust gekeken te hebben naar de eerdere finales van het wk-voetbal waarin Nederland speelde. Ik was toen een stuk gekker dan nu, want ik heb in 1974 vrijwel alle wedstrijden die uitgezonden werden gezien. Ik heb in de beginfase wel het een en ander moeten missen, omdat we toen met vakantie in Schotland waren. De campings die we bezochten waren niet van dien aard dat ze ook een kantine met tv hadden. We moesten dus om iets te zien naar een pub. Het probleem was alleen dat de Engelsen iets minder belangstelling hadden dan wij voor het Nederlandse elftal. Als Nederland niet speelde wilde ik natuurlijk wel weten wat de deelnemers in dezelfde groep deden. Nu deed er, in een andere groep, ook een Schots elftal mee. Dus waar keken ze naar?

De wedstrijd waarin Nederland Europees kampioen werd heb ik ook niet gezien. Terwijl die wedstrijd gespeeld werd zat ik, samen met een vriend, op een bus te wachten bij het station van Murjek, een gehucht in het noorden van Zweden. Het was het begin van onze vakantie en bij het plannen daarvan had ik geen moment aan voetballen gedacht. Dat beroemde doelpunt van Van Basten heb ik pas maanden later voor het eerst gezien.

En aanstaande zondag is het dan weer zover. Tot nu toe heb ik, alles bij elkaar, nog geen uur live van het voetballen in Zuid-Afrika gezien. Uit berichten in de diverse media heb ik wel begrepen, dat Nederland de finale niet bereikt heeft door continu oogstrelend voetbal te spelen. Als iemand die niet zo zeer 'voor het resultaat' gaat, heb ik dus maar weinig gemist.

De Nederlanders die a.s. zondag in Spanje zijn hoeven niet te vrezen dat ze 'hun' jongens niet die finale zullen zien spelen. Zelfs in Catalonië zal elke tv hetzelfde programma uitzenden. In Madrid en Barcelona zal, neem ik aan, op grote pleinen op megaschermen de wedstrijd te volgen zijn.

Het is voor de liefhebbers alleen wat jammer dat 'wij' geen revanche kunnen nemen voor het verlies in 1974. En het is maar helemaal de vraag of we in 2014 wel revanche kunnen nemen op Spanje.
x